🎄 Kutia

Kutia (kucja, bogata kutia, zwana też kutią wigilijną) to obrzędowa potrawa z gotowanej pełnej pszenicy z makiem, miodem, orzechami i rodzynkami. Stawia się ją na środku stołu i je jako pierwszą. Etnografka Lidija Artiuch radzi gotować ją jak gęstą zupę: nie może spływać z łyżki, ale też nie może być sucha.

Podstawą jest pszenica, zwykle miękka, gotowana w całych ziarnach. Dawniej ziarno łuskano w moździerzu i gotowano w osobnym garnku; mak ucierano w makitrze, dodawano rodzynki i słodzono syrytą (miodem rozcieńczonym wodą) albo uzwarem. Na lewym brzegu Dniepru robiono ją z jęczmienia lub żyta, a historyk Oleksij Sokyrko pisze, że zamożni mieszczanie w epoce hetmanatu gotowali ją z ryżem, rodzynkami i suszonymi śliwkami. Wiele rodzin nadal gotuje kutię ryżową.

Nazywa się ją „bogatą”, bo wkłada się do niej jak najwięcej dobrych rzeczy, dla hojnego roku. Etnograf Fedir Wowk sugerował nawet, że gotowane ziarno z miodem sięga neolitu.

„Dlaczego to ważne dla ciebie”: aby kutia się udała, gotuj pełne ziarno pszenicy, aż zmięknie, najpierw zaparz i zmiel mak, a miód rozcieńcz ciepłą wodą lub uzwarem. Wtedy potrawa nie będzie sucha.