🍇 Areni

Odmiana winorośli ✔ Sprawdzono: 10.2026 · źródeł: 8 Zaktualizowano: 25.10.2026

Czerwony, późno dojrzewający szczep z Armenii (w VIVC — areni sev); w jaskini koło wsi Areni znaleziono ślady winiarstwa sprzed ok. 4000 r. p.n.e.

Areni (w katalogu VIVC — areni sev) to czerwony szczep winorośli z Armenii, który VIVC prowadzi jako odmianę winną i deserową. Ormiańscy badacze nazywają go późno dojrzewającym szczepem winnym. Nazwę dzieli ze wsią Areni w prowincji Wajoc Dzor, koło której w jaskini Areni-1 znaleziono chemiczne ślady wyrobu wina z ok. 4000 roku p.n.e.

O jaskini pisał w 2011 roku Journal of Archaeological Science: zespół Hansa Barnarda opisał chemiczne dowody produkcji wina w późnym eneolicie na wyżynach Bliskiego Wschodu.

Szczep jest zróżnicowany genetycznie: VIVC wymienia 62 synonimy, wśród nich klony areni sev nr 1–17. Artykuł Narodowego Uniwersytetu Politechnicznego Armenii (2025) porównał wina ze szczepu podstawowego i z jego klonu nr 9 z winnicy kolekcyjnej w Eczmiadzynie. Wino ze szczepu podstawowego miało więcej alkoholu, antocyjanów i związków fenolowych, głębszą barwę, bogatszą strukturę i lepszy potencjał starzenia. Klon nr 9 dał wino łagodniejsze, odpowiednie na lekkie czerwone i różowe.

Od 2017 roku w Armenii działa krajowy program zbierania i opisywania miejscowych szczepów winorośli; według jego wyników różnorodność genetyczna jest tu wciąż wysoka (OIV, 2024).

Dlaczego to ważne dla ciebie. Na ormiańskich etykietach szczep występuje jako Areni lub Areni Noir — to te same winogrona. Według badania wino ze szczepu podstawowego ma głębszą barwę i nadaje się do starzenia, a z klonów bywa lżejsze, więc warto uważnie czytać opis stylu. Czerwone wina podaje się w 15–18 °C.

Na mapie: Armenia

Fakty

Kraj	Armenia
Region	Armenia: Wajoc Dzor (wieś Areni); klony 1–17
Przeznaczenie	winny i deserowy

Główne powiązania. Kliknij temat, aby go otworzyć.

Jak łączy się z tematem „Wino”

🍇 Areni → rodzaj → 🍇 Odmiany winogron → rodzaj → 🍷 Wino

Powiązania

Tradycje: 🧑‍🤝‍🧑 Ormianie
Należy do: 🍇 Odmiany winogron
Pochodzenie: 🗺️ Wino ormiańskie
Gdzie rośnie: Armenia: 📍 Wajoc Dzor, 📍 Armawir, 📍 Aragacotn (Asztarak), 📍 Areni, 📍 Rind, 📍 Getap, 📍 Jeghegnadzor, 📍 Aghawnadzor, 📍 Tawusz, 📍 Berd
i jeszcze 3
📍 Siunik, 📍 Meghri, 📍 Kotajk

Najczęstsze pytania

Skąd pochodzi areni?

Z Armenii; w VIVC jego główna nazwa to areni sev, a nazwa pokrywa się z nazwą wsi Areni w prowincji Wajoc Dzor.

Co znaleziono w jaskini Areni-1?

Chemiczne dowody produkcji wina z ok. 4000 roku p.n.e. (Journal of Archaeological Science, 2011).

Czy areni ma klony?

Tak: VIVC wymienia klony areni sev nr 1–17, a badanie z 2025 roku porównało wino ze szczepu podstawowego z winem z klonu nr 9.

Jakie wino daje areni?

Według badania z 2025 roku — o nasyconej barwie, z dużą zawartością antocyjanów i fenoli, nadające się do starzenia.

Co przeczytać dalej

🗺️ Wino ormiańskie — Wino ormiańskie to wino z wysokogórskich winnic Armenii, gdzie w jaskini Areni-1 znaleziono najstarszą znaną winiarnię.
🧑‍🤝‍🧑 Ormianie — Starożytny lud Wyżyny Armeńskiej: 2,93 mln mieszkańców Armenii (2022); matsun i motal w kuchni mlecznej, winiarnia Areni-1 z około 4000 roku p.n.e.
📍 Tawusz — Zalesiona prowincja na północnym wschodzie Armenii z winnicami na wysokości 400–1000 metrów i świeżymi, aromatycznymi winami białymi z kangun, lalvari i banants.
📍 Berd — Małe miasto przy granicy z winnicami w dolinie rzeki Tavush.
📍 Siunik — Najbardziej wysunięta na południe prowincja Armenii: nie należy do głównych regionów winiarskich, ale rośnie tu najbardziej zróżnicowana dzika winorośl w kraju.

Podobne

🍇 Hadisi · 🍇 Anahit · 🍇 Kishmish Mramornyi · 🍇 Arevshat · 🍇 Scuppernong · 🍇 Vitis amurensis

Źródła

Wszystkie tematy