towardia Skąd biorą się rzeczy.
Polskipl

Gnocchi i szpecle

Kategoria ✔ Sprawdzono: 11.2026 · źródeł: 3 Zaktualizowano:

Inne nazwy: gnocchi, szpecle, spätzle, kluski włoskie, kluseczki, knöpfle

Małe kluski z ziemniaków, mąki lub kaszy manny oraz ciasto jajeczne przeciskane prosto do wrzątku.

Gnocchi i szpecle (Spätzle) to małe kluseczki gotowane w wodzie i jedzone jak makaron: włoskie gnocchi to miękkie kawałki ciasta głównie z ziemniaków, ricotty lub kaszy manny, a szpecle z południowych Niemiec, Austrii i Szwajcarii to nieregularne kluseczki z rzadkiego ciasta jajecznego, zeskrobywane lub przeciskane prosto do wrzątku.

W UE nie ma ogólnej prawnej definicji gnocchi. Zapakowane gnocchi muszą mieć wykaz składników i wyróżnione alergeny, takie jak pszenica i jaja, zgodnie z rozporządzeniem (UE) nr 1169/2011. Natomiast „Schwäbische Spätzle / Schwäbische Knöpfle” to chronione oznaczenie geograficzne: pod tą nazwą można je wytwarzać tylko w Szwabii według zarejestrowanej specyfikacji.

Klasyczne gnocchi ziemniaczane (gnocchi di patate) robi się z mączystych gotowanych ziemniaków, mąki pszennej, soli i czasem jajka. Im mniej mąki, tym lżejsze kluski, dlatego wybiera się suche, skrobiowe ziemniaki i ugniata je jeszcze ciepłe. W gnocchi z ricotty świeża ricotta zastępuje większość ziemniaków. Gnocchi po rzymsku (gnocchi alla romana) to krążki z kaszy manny ugotowanej na mleku, z masłem i parmezanem, zapiekane w piekarniku. Ciasto na szpecle to tylko mąka pszenna, jajka, odrobina wody i sól, ubijane, aż pojawią się pęcherzyki.

Ciasto na gnocchi zwija się w wałki, kroi na kawałki i często przetacza po widelcu lub prążkowanej deseczce, aby rowki trzymały sos. Szpecle zeskrobuje się nożem z mokrej deski albo przeciska przez praskę lub durszlak; wychodzą nieregularne, bliższe domowemu makaronowi niż kopytkom, które bardziej przypominają gnocchi. Knöpfle to krótsza odmiana w kształcie guziczków. Podobne kluski zna cała Europa Środkowa, np. węgierskie nokedli i słowackie halušky, a w Polsce kluski kładzione.

Jedne i drugie gotują się kilka minut: gnocchi są gotowe chwilę po wypłynięciu, szpecle, gdy tylko wypłyną. Gnocchi podaje się z masłem i szałwią, sosem pomidorowym, pesto lub gorgonzolą; szpecle — do pieczeni z sosem albo zapiekane z serem i smażoną cebulą jako Käsespätzle. Potrzeba do nich tylko ziemniaków, mąki, jaj lub ricotty, więc są szybką alternatywą dla suchego makaronu z pszenicy durum.

Fakty

SurowiecGnocchi: ziemniaki, ricotta lub kasza manna z mąką; szpecle: mąka pszenna, jaja, woda, sól
KrajWłochy (gnocchi); Niemcy, Austria, Szwajcaria (szpecle)
Podstawa prawnaEtykietowanie: rozporządzenie (UE) nr 1169/2011; ChOG „Schwäbische Spätzle / Schwäbische Knöpfle”
Czas trwaniaKilka minut we wrzątku; gotowe chwilę po wypłynięciu
PrzeznaczeniePierwsze danie z sosem lub dodatek do mięsa
zawieraZiemniakzawieraMąka pszennazawiera🌾Pszenica zwyczajnazawiera🥚Jajo kurzezawiera🧀ricottazawiera🥛mlekorodzaj🍝MakaronpodobnyChronione nazwy m…podobnyŚwieży makaronpowiązane🧈masłopowiązane🧀parmezantowardia.com
Główne powiązania. Kliknij temat, aby go otworzyć.

Jak łączy się z tematem „Makaron”

Gnocchi i szpecle → rodzaj → 🍝 Makaron

Najczęstsze pytania

Czy to prawda, że szpecle robi się z gęstego ciasta jak na pierogi?

Nie: to rzadkie ciasto jajeczne, które wyciska się lub zeskrobuje prosto do wrzątku.

Z czego robi się ciasto na szpecle?

Z mąki pszennej, jajek, odrobiny wody i soli, wbijane, aż pojawią się pęcherzyki.

Jakie podobne kluski znane są w Europie Środkowej?

Węgierskie nokedli i słowackie halušky.

Do czego podaje się gnocchi?

Do masła z szałwią, sosu pomidorowego, pesto lub gorgonzoli.

Z czego robi się klasyczne gnocchi?

Z gotowanych ziemniaków mącznych, mąki pszennej, soli i czasem jajka.

Co przeczytać dalej

  • 🥚 Jajo kurze — Jajo kury domowej: w makaronie daje żółty kolor, elastyczne ciasto i białko, a w UE jest wyróżniane na etykiecie jako alergen.
  • Świeży makaron — Makaron niesuszony lub tylko podsuszony: przechowywany w chłodzie, gotuje się w kilka minut; orecchiette, pici, trofie.
  • 🌾 Pszenica zwyczajna — Najczęściej uprawiany gatunek pszenicy, mielony na mąkę do chleba, świeżego i jajecznego makaronu oraz szpecli.
  • Chronione nazwy makaronów — Makarony z chronionym oznaczeniem geograficznym UE (ChOG), takie jak Pasta di Gragnano i Pizzoccheri della Valtellina.

Podobne

Składniki i skład makaronu · Świeży makaron · Makaron nadziewany · Makaron jajeczny · Chronione nazwy makaronów · Sosy i dania z makaronem

Co obejmuje

Wszystkie (185) →

Wyniki: 185 z 185

Źródła

Wszystkie tematy