📍 Nachiczewan

Nachiczewan (Naxçıvan) to autonomiczna republika Azerbejdżanu i jedna z najstarszych krain winiarskich kraju. Azerbejdżańskie przeglądy zaliczają ją także do nowoczesnych ośrodków winiarstwa. Znajdują się tu ślady dawnej winorośli, a lokalne odmiany do dziś idą na rodzynki, syrop, konfitury i wino.

Winorośl jest tu naprawdę stara. W pobliżu Nachiczewanu znaleziono skamieniałą winorośl sprzed około pół miliona lat, a nad rzeką Arpaczaj w rejonie Szarur szczątki tłoczni i kadzi fermentacyjnych wskazują na winiarstwo sprzed około 6 000 lat. Rodzynki w Nachiczewanie suszy się w domu do dziś, zwykle z bezpestkowych odmian Askery, Ag Oval Kishmish i Nakhchivan Chehrayi Kishmishi.

Z nowszych rzeczy: w 2004 roku Instytut Biozasobów założył kolekcję „Rzadkie odmiany winogron Nachiczewanu”. W badaniu z 2025 roku 17 zbadanych odmian lokalnych okazało się nie gorszych od wzorców Bəndi i Ağ Aldərə, a robiono z nich rodzynki, syrop, kompot, konfitury i wino stołowe. We wsi Nehram od 2015 roku sadzi się nową winorośl: raport z 2017 roku naliczył ponad 326 000 sadzonek na 150 hektarach. Obok odmian lokalnych rośnie dziesięć sprowadzonych z Włoch, Francji, Turcji i Uzbekistanu, a winorośl owocuje po czterech–pięciu latach.

W badaniu z 2026 roku mało rozpowszechnione odmiany dały od 24,3 do 31,2 tony z hektara. W odróżnieniu od Karabachu z czerwoną Khindogni Nachiczewan słynie z bezpestkowych odmian stołowych i domowych rodzynek. Obok leżą Szeki-Zagatala i Karabach, a całość obrazu pokazuje wino azerbejdżańskie.