Yerba mate

Yerba mate (mate, herbata paragwajska, napar z ostrokrzewu) to napój z suszonych, mielonych liści i gałązek ostrokrzewu Ilex paraguariensis. Nie pochodzi z krzewu herbacianego, ale zawiera kofeinę: przegląd w czasopiśmie Molecules (2024) podaje 41,82–82,4 mg w 150 ml naparu. Wskazówki celne UE nadają mate własny kod 0903, osobny od herbaty pod kodem 0902.

Zamiana liścia w surowiec zaczyna się w pośpiechu. Według argentyńskiego opisu produktu autorstwa Alimentos Argentinos zapecado, czyli pierwsza obróbka nad otwartym ogniem, oraz suszenie muszą się zakończyć w ciągu 24 godzin od zbioru. Potem następuje dojrzewanie, estacionamiento: tradycyjnie około roku w magazynie albo 30–45 dni przy kontrolowanej wilgotności i temperaturze.

Argentyna jest głównym producentem. Główny obszar upraw w prowincji Misiones i na północy Corrientes obejmuje około 200 000 ha (doniesienia prasowe powołujące się na dane INYM). Według Bolsa de Comercio de Rosario, na podstawie danych INYM, w 2023 roku Argentyńczycy wypijali średnio 6,11 kg yerba mate na osobę. Ustawa nr 26.871 z 2013 roku ogłosiła mate narodowym naparem kraju. Sąsiedni Paragwaj ma własną zimną wersję, tereré, którą UNESCO wpisało na Listę reprezentatywną niematerialnego dziedzictwa 17 grudnia 2020 roku; samego mate na tej liście nie ma.

W laboratorium Najman i współpracownicy zmierzyli średnio 17,79 mg kofeiny na gram suchego materiału w pojedynczych naparach. Przegląd w tej samej pracy podaje na 150 ml 11,83–51,57 mg dla Zielonej herbaty i 42,27–120,89 mg dla kawy. Pod względem kofeiny yerba mate stoi więc bliżej kawy niż naparów ziołowych: Herbatka z rumianku i Rooibos jej nie mają. Dla dorosłych EFSA uznaje za bezpieczne łącznie 400 mg kofeiny na dobę ze wszystkich źródeł, a dla kobiet w ciąży 200 mg.

Tradycyjnie naczynie, też zwane mate, napełnia się w około 75 % suchym ziołem, zalewa gorącą wodą i pije przez rurkę zwaną bombilla, wielokrotnie dolewając wodę. Ci sami autorzy uważają 65–80 °C za najlepszą temperaturę wody. Zimne tereré przypomina, że Herbatę mrożoną można zrobić także bez liści herbaty.

Na opakowaniu szukaj w składzie słów yerba mate i Ilex paraguariensis.

Dlaczego to ważne dla ciebie: wiesz, ile kofeiny daje filiżanka yerba mate, i nie pomylisz jej ani z herbatą, ani z naparem ziołowym bez kofeiny.