🥃 Marc champenois
Marc champenois to chroniona w UE nazwa destylatu z wytłoków winogron z Szampanii; do kwietnia 2026 nazywał się Marc de Champagne. Od 40 % obj., biały lub leżakowany co najmniej 24 miesiące w dębie.
Marc champenois (także Eau-de-vie de marc champenois) to chroniona unijna nazwa geograficzna mocnego napoju spirytusowego z wytłoków winogronowych z regionu Szampanii. Destyluje się go wyłącznie z wytłoków winogron przeznaczonych na wino musujące ChNP „Champagne”. Do kwietnia 2026 roku ta sama nazwa brzmiała „Marc de Champagne”; zasady produkcji po zmianie nazwy się nie zmieniły.
Obszar to strefa AOC „Champagne”, wyznaczona ustawą z 22 lipca 1927 roku: departamenty Marne, Aube, Aisne, Haute-Marne i Seine-et-Marne. Główne odmiany to pinot noir (38 % winnic), pinot meunier (32 %) i chardonnay (29 %). Lokalne wytłoki nazywa się „aignes”; przez delikatne tłoczenie są wilgotniejsze niż zwykłe wytłoki.
Wytłoki trafiają do silosów najpóźniej 72 godziny po tłoczeniu i fermentują bez dostępu powietrza. Osad drożdżowy można dodać do 20 % masy wytłoków, a destylację trzeba zakończyć do 31 maja. Dozwolone są trzy metody, w tym podwójna destylacja w miedzianym alembiku do 25 hl; destylat nie może przekraczać 71 % obj.
Biały marc odpoczywa w naczyniach obojętnych co najmniej 3 miesiące. Leżakowany spędza co najmniej 24 miesiące w dębie o pojemności do 10 hl; wióry dębowe są zakazane. Sprzedaje się go od 40 % obj. Oznaczenia na etykiecie: „Vieux” od 4 lat, „VSOP” od 8, „XO” od 10. Nazwa jest chroniona w UE od 12 czerwca 1989 roku (PGI-FR-02063).
Dlaczego to ważne. Stare butelki „Marc de Champagne” i nowe „Marc champenois” zawierają ten sam trunek. To nie wino musujące ani koniak, lecz destylat z wytłoków. WHO przypomina, że nie ma bezpiecznej dawki alkoholu.
Fakty
| Podstawa prawna | Oznaczenie geograficzne UE PGI-FR-02063 (od 12.06.1989); zmiana nazwy — rozp. (UE) 2026/729 |
|---|---|
| Kategoria UE | 6 „Okowita z wytłoków winogronowych” |
| Surowiec | wytłoki winogron AOP Champagne: pinot noir, pinot meunier, chardonnay |
| Metoda destylacji | do 71% obj., do 31 maja; trzy dozwolone metody, miedziane alembiki |
| Minimalny okres dojrzewania | biały — 3 miesiące; wyleżakowany — 24 miesiące w dębie do 10 hl |
| Zawartość alkoholu (% obj.) | od 40% obj. |
Jak łączy się z tematem „Napoje spirytusowe”
🥃 Marc champenois → rodzaj → 🍇 Destylaty z wytłoczyn → rodzaj → 🥃 Mocne alkohole
Powiązania
- Następny krok
- 🍷 Fermentacja alkoholowa
- W co się pakuje
- 🍷 Dębowa beczka, 🍷 Etykieta wina
- Z czego się robi
- 🥃 Wytłoczyny, 🍇 Pinot Noir, 🍇 Pinot Meunier, 🍇 Chardonnay
- Co się z niego robi
- 🥃 Ratafia
- Na co wpływa
- 🍷 Alkohol a zdrowie, 🍷 Jazda po alkoholu
- Tradycje
- 🧑🤝🧑 Francuzi
- Należy do
- 🍇 Destylaty z wytłoczyn, 🥃 Marc, 🥃 Brandy z wytłoczyn
- Powiązane z
- 📍 Champagne
- Podobne i różne
- 🍷 Ratafia de Champagne, 🥃 Grappa, 🥃 Marc de Bourgogne, 🥃 Marc de Bourgogne, 🥃 Winny destylat z Marny (Eau-de-vie de vin de la Marne)
- W innych tematach
- 🍷 Szampan
Najczęstsze pytania
Czy marc to to samo co grappa albo winiak?
Z grappą jest spokrewniony: oba powstają z wytłoczyn winogron, czyli skórek i pestek po tłoczeniu. Z winiakiem nie, bo winiak to destylat wina. Ten marc jest francuski i nie jest ani winem musującym, ani koniakiem.
Czy to destylowany szampan?
Nie. Nie destyluje się go z wina, tylko z wytłoczyn, które zostają po tłoczeniu winogron i które lokalnie nazywa się aignes. Pierwsza destylacja przebiega razem z wytłoczynami.
W sklepach widać dwie nazwy: czy to ten sam trunek?
Tak. Starsze butelki mają dawną nazwę, nowsze formę przymiotnikową champenois, ale zasady produkcji nie zmieniły się przy zmianie nazwy.
Jak długo dojrzewa i co oznaczają VSOP i XO?
Biały: co najmniej 3 miesiące w obojętnych naczyniach. Dojrzewający: co najmniej 24 miesiące w dębie do 10 hl; Vieux od 4 lat, VSOP od 8, XO od 10.
Jaką ma moc?
Co najmniej 40% obj. Po destylacji spirytus ma najwyżej 71% obj., dlatego przed butelkowaniem się go rozcieńcza.
Co przeczytać dalej
- 🍷 Alkohol a zdrowie — Alkohol w każdym napoju jest szkodliwy w dużych ilościach, a ryzyko rośnie wraz z ilością.
- 🍷 Dębowa beczka — Drewniane naczynie z dębowych klepek, w którym wino dojrzewa, nabiera nowych aromatów i powoli „oddycha”.
- 🍷 Fermentacja alkoholowa — Drożdże zjadają cukier w moszczu i wydzielają alkohol oraz dwutlenek węgla.
- 🧑🤝🧑 Francuzi — Francuzi to główna ludność Francji, znana ze świątecznego posiłku i bagietki z listy UNESCO, z wina i sera.
- 🍷 Szampan — Wino musujące z nazwą pochodzenia z Szampanii: druga fermentacja wyłącznie w butelce, co najmniej 15 miesięcy dojrzewania (rocznikowe 36), siedem dozwolonych szczepów.
Podobne
🥃 Marc d'Auvergne · 🥃 Marc de Bourgogne · 🥃 Marc de Provence · 🥃 Marc du Bugey · 🥃 Marc de Savoie · 🥃 Marc d'Alsace Gewurztraminer
⚠️ Napoje spirytusowe zawierają alkohol i są przeznaczone tylko dla dorosłych. Alkohol szkodzi zdrowiu. Nie pić w ciąży ani przed prowadzeniem pojazdu; skład i możliwe alergeny sprawdzać na etykiecie.
Źródła
- eAmbrosia: technical file of the GI «Marc de Champagne / Eau-de-vie de marc de Champagne», Ares(2016)7180435, PGI-FR-02063
- Cahier des charges de l'IG «Marc champenois» ou «Eau-de-vie de marc champenois», arrêté du 20.06.2022 (JORF 29.06.2022), BO Agri
- Commission Implementing Regulation (EU) 2026/729 of 19.03.2026 (OJ L, 26.03.2026): name change to «Marc champenois / Eau-de-vie de marc champenois»
- eAmbrosia register: «Marc champenois / Eau-de-vie de marc champenois», EUGI00000014096 (PGI-FR-02063), GI registered, EU protection 12.06.1989
- Regulation (EU) 2019/787 on spirit drinks (OJ L 130, 17.5.2019), Annex I, category 6 «Grape marc spirit or grape marc»
- Regulation (EC) No 110/2008, Annex III: geographical indications of spirit drinks, category 6 (version of 31.01.2020)
- WHO/Europe: No level of alcohol consumption is safe for our health (04.01.2023)
