🥃 Ratafia

Jeśli na butelce widzisz „ratafię”, może to być ciemny likier z zielonych orzechów z Katalonii albo likier z moszczu winogronowego z Szampanii: to nazwa słodkich likierów, a nie jeden przepis. W UE dwie ratafie mają nazwę chronioną: Ratafia Catalana z Katalonii (Hiszpania) i Ratafia champenois z Szampanii (Francja). Katalońska specyfikacja techniczna zaznacza też, że w Hiszpanii „ratafia” jest dobrowolnym określeniem kategorii napojów spirytusowych likier (dekret królewski 164/2014).

Ratafia katalońska. Ratafia Catalana to chronione oznaczenie geograficzne w kategorii likierów. Wytwarza się ją w Katalonii, macerując zielone orzechy włoskie (Juglans regia), co najmniej 10 g na litr gotowego produktu, w alkoholu pochodzenia rolniczego z roślinami aromatycznymi, wśród których muszą być werbena cytrynowa, cynamon, goździki i gałka muszkatołowa (razem co najmniej 5 g na litr). Orzechy macerują się co najmniej trzy miesiące. Likier ma 24–30 % obj. i 100–400 g/l cukru (jako cukru inwertowanego), jest brązowy, gęsty i dojrzewa co najmniej trzy miesiące w drewnianych pojemnikach. Na etykiecie musi stać „Indicación Geográfica Protegida Ratafia Catalana” lub „IGP Ratafia Catalana”. Specyfikacja przytacza legendę o nazwie: biskupi kilku katalońskich diecezji podpisali traktat słowami „rata fiat” („niech będzie podpisane”).

Ratafia francuska. Ratafia champenois, do zmiany nazwy zatwierdzonej rozporządzeniem wykonawczym (UE) 2020/623 zwana Ratafia de Champagne, to napój spirytusowy z kategorii likierów. Według INAO jest to mieszanka moszczu winogronowego i alkoholu pochodzenia winnego, sprzedawana po co najmniej 10 miesiącach dojrzewania w zbiorniku lub beczce albo po co najmniej 3 latach starzenia w drewnie. Barwa waha się od słomkowożółtej do bursztynowej, a obszar jest ten sam co ChNP Champagne. INAO zaznacza, że pochodzenie słowa jest sporne; najczęściej przyjmowane wyjaśnienie to łacińskie „rata fiat” („niech traktat zostanie zatwierdzony”).

Co mówi prawo. Według rozporządzenia (UE) 2019/787 likier ma minimalną moc 15 % obj. i w większości przypadków co najmniej 100 g środków słodzących na litr.

Dlaczego to ważne dla Ciebie. Samo słowo „ratafia” nie mówi, z czego jest napój, więc sprawdź etykietę. WHO podkreśla, że nie ma bezpiecznej ilości alkoholu, która nie wpływałaby na zdrowie.