🥃 Starka

Starka to spirytus żytni dojrzewający w dębowych beczkach, znany w Polsce i na Litwie. Kto nazywa ją „wódką dojrzewającą w beczce”, ma rację tylko po części: bazą jest spirytus żytni, ale w odróżnieniu od zwykłej, bezbarwnej wódki Starka jest ciemna, bo kolor bierze z drewna, więc stylem bliżej jej do whisky. Zgodnie z tradycją do beczki dodaje się niewielką ilość liści lipy, jabłoni lub gruszy, a wiek waha się od kilku lat do pół wieku.

Historia. Według przekazu oczyszczony spirytus żytni dojrzewał dawniej w beczkach po winie tokajskim, zalakowanych woskiem pszczelim i zakopywanych do wesela dziecka. Źródła nie podają dokładnej daty powstania, a takie opowieści to raczej tradycja ludowa niż zapis historyczny. W XX wieku Starka była towarem eksportowym polskiej wytwórni w Szczecinie; dziś produkują ją Szczecińska Fabryka Wódek Starka oraz litewska firma Stumbras.

Jak powstaje. Tradycyjnie używa się naturalnego spirytusu żytniego, destylowanego co najwyżej dwukrotnie i bez rektyfikacji. Potem dojrzewa w dębie. Liście lipy, jabłoni lub gruszy nadają ledwie wyczuwalny aromat. Producenci stosują różne metody, więc dokładne receptury i wiek warto sprawdzić na etykiecie.

Asortyment. Edycje różnią się wiekiem: od kilku lat po butelkowania 25- i 50-letnie, a w polskiej wytwórni są też bardzo stare zapasy. Rzemieślniczy producenci w USA robią wersje dojrzewające kilka miesięcy.

Co to znaczy dla Ciebie. W naszych źródłach Starka nie ma jednej ochrony jako oznaczenie geograficzne. Na półce można więc trafić na napoje o różnej mocy, wieku i sposobie produkcji, dlatego czytaj opis. Ostrożnie z „starymi” markami bez wyjaśnienia: wiek musi potwierdzić producent. WHO przypomina: nie istnieje bezpieczny poziom spożycia alkoholu.