🍷 Damajana

Damajana (demijohn, carboy) to duża, brzuchata szklana butla z wąskim szyjką, tradycyjnie w plecionce. Historyczne damajany mieściły około 4,5–45 litrów. Plecionka z wikliny, bambusa, trzciny, pędów wierzby lub czasem skóry chroniła kruche szkło podczas przechowywania i transportu.

Nazwa występuje jako dame-jeanne po francusku, damigiana po włosku i damajuana po hiszpańsku. W damajanach trzymano wino i inne płyny: we Włoszech do dużych oplecionych butli nalewano wino luzem, które klienci przynosili do napełnienia, a w Portugalii i Hiszpanii sherry i porto dojrzewały w damajanach, zanim przelano je do zwykłych butelek. Przewożono w nich także oliwę, brandy i rum.

W domowym winiarstwie szklana lub plastikowa butla o pojemności 1–6,5 galona (około 4–25 litrów) służy jako fermentator wtórny. Wino przelewa się do niej, gdy jego gęstość spadnie do około 1,020–1,030. Rurka fermentacyjna częściowo napełniona wodą wypuszcza dwutlenek węgla i nie wpuszcza powietrza. Podczas aktywnej fermentacji butli nie napełnia się powyżej „ramion”; potem dopełnia się ją do kilku centymetrów od rurki, by ograniczyć kontakt z tlenem. Wszystko, co styka się z moszczem lub winem, trzeba umyć, wypłukać i zdezynfekować.