🥃 Fennel
Fenkuł (Foeniculum vulgare) to roślina z rodziny selerowatych; jego suszone owoce z anetolem aromatyzują napoje anyżowe i absynt, obok anyżu i badianu.
Fenkuł znamy z kuchni i z herbatek ziołowych, ale w alkoholach mocnych to jedna z trzech roślin, które prawo UE wprost wymienia dla napojów anyżowych, obok anyżu zwyczajnego i badianu. Fenkuł (Foeniculum vulgare) należy do rodziny selerowatych, a jego suszone owoce, zwane nasionami, pachną słodkawym anyżem. Główną substancją zapachową wszystkich trzech roślin jest anetol.
Słodki i gorzki. Europejska Agencja Leków (EMA) ocenia osobno dwie odmiany: fenkuł słodki (var. dulce) i gorzki (var. vulgare). Owoce fenkułu słodkiego tradycyjnie stosuje się przy lekkich skurczach żołądka i jelit, wzdęciach oraz kaszlu podczas przeziębienia.
W prawie UE. Kategoria 25 rozporządzenia (UE) 2019/787, napój spirytusowy o smaku anyżu, pozwala aromatyzować spirytus ekstraktami z anyżu, badianu, fenkułu lub innej rośliny o tym samym głównym aromacie, od 15 % obj. Napój „anyż” (kategoria 28) może czerpać smak wyłącznie z anyżu, badianu lub fenkułu.
W absyncie. Fenkuł florencki tworzy razem z piołunem właściwym i zielonym anyżem „świętą trójcę” absyntu. Rośliny macerują w spirytusie i destyluje się je, zwykle w miedzianym alembiku; bezbarwny destylat wychodzi z mocą nieco ponad 70 % obj., a zielony kolor nadają inne zioła.
Dlaczego to ważne dla Ciebie. Fenkuł w składzie wyjaśnia, dlaczego napoje anyżowe mętnieją po dodaniu wody: anetol dobrze rozpuszcza się w alkoholu, ale nie w wodzie. Lecznicze właściwości rośliny nie czynią z napoju leku. WHO przypomina, że nie ma bezpiecznej dawki alkoholu.
Fakty
| Surowiec | suche owoce kopru (Foeniculum vulgare); głównym składnikiem aromatycznym jest anetol |
|---|---|
| Podstawa prawna | rozporządzenie (UE) 2019/787, załącznik I, kategorie 25 i 28 |
| Metoda destylacji | macerowanie owoców w spirytusie i destylacja (w absyncie głównie w miedzianym alembiku) |
Jak łączy się z tematem „Napoje spirytusowe”
🥃 Fennel → rodzaj → 🌿 Napoje anyżowe → rodzaj → 🥃 Mocne alkohole
Powiązania
- Co się z niego robi
- 🥃 Hrvatska travarica, 🥃 Hrvatski pelinkovac, 🥃 Hierbas de Mallorca, 🥃 Ouzo of Thrace, 🥃 Ouzo of Kalamata, 🥃 Ouzo of Macedonia
- Na co wpływa
- 🍷 Alkohol a zdrowie
- Związane z
- 🥃 Aniseed-flavoured spirit drink, 🥃 Anis, 🥃 Absynt
- Należy do
- 🌿 Napoje anyżowe
- Podobne i różne
- 🥃 Anise, 🥃 Caraway
Najczęstsze pytania
Czy napoje anyżowe robi się zawsze tylko z anyżu?
Nie. Prawo UE dopuszcza smak anyżu także z badianu i fenkułu; u wszystkich główną substancją zapachową jest anetol.
Jaką część fenkułu wykorzystuje się w napojach?
Suszone owoce („nasiona”), które macerują w spirytusie albo destyluje się razem z nim.
Czym jest „święta trójca” absyntu?
Piołun właściwy, zielony anyż i fenkuł florencki, trzy główne rośliny absyntu.
Czym fenkuł słodki różni się od gorzkiego?
To odmiany jednego gatunku: słodki to Foeniculum vulgare var. dulce, gorzki to var. vulgare; EMA ocenia każdą osobno.
Dlaczego napój anyżowy mętnieje po dodaniu wody?
Anetol z anyżu, badianu i fenkułu rozpuszcza się w alkoholu, a po rozcieńczeniu wodą wytrąca się w postaci drobnych kropelek.
Co przeczytać dalej
- 🍷 Alkohol a zdrowie — Alkohol w każdym napoju jest szkodliwy w dużych ilościach, a ryzyko rośnie wraz z ilością.
- 🥃 Anis — Anis to napój spirytusowy anyżowy (kategoria UE 28) aromatyzowany wyłącznie anyżem, anyżem gwiaździstym lub koprem włoskim: od 35 % obj., tylko aromaty naturalne.
- 🥃 Anise — Anyż zwyczajny (Pimpinella anisum) to roślina jednoroczna z rodziny selerowatych (baldaszkowatych); jej suszone owoce, czyli nasiona anyżu, dają anetol, główny aromat ouzo, pastisu, raki, sambuki i absyntu.
- 🥃 Ouzo of Thrace — Ouzo of Thrace (Ούζο Θράκης) to chroniona w UE nazwa ouzo z greckiej Tracji (Xanthi, Rodopi, Evros): anyż i nasiona kopru włoskiego, co najmniej 37,5 % obj.
- 🥃 Aniseed-flavoured spirit drink — Kategoria 25 rozporządzenia (UE) 2019/787: napój spirytusowy pochodzenia rolniczego aromatyzowany anyżem, anyżem gwiaździstym lub koprem włoskim; przeważa smak anyżu; od 15 % obj.
Podobne
Źródła
- European Medicines Agency: Foeniculi dulcis fructus (sweet fennel, Foeniculum vulgare Mill. subsp. vulgare var. dulce) — EU herbal monograph, Rev. 1 (2024)
- European Medicines Agency: Foeniculi amari fructus (bitter fennel, Foeniculum vulgare Mill. subsp. vulgare var. vulgare) — EU herbal monograph, Rev. 1 (2024)
- Regulation (EU) 2019/787 on spirit drinks, Annex I as adopted (legislation.gov.uk): cat. 25 aniseed-flavoured spirit drink (anise, star anise, fennel or another plant with the same principal aromatic constituent; min. 15 %); cat. 28 anis
- Difford's Guide: Absinthe — how is absinthe made: grande wormwood, green anise and Florence fennel, 'the holy trinity'; maceration and redistillation in copper pot stills, distillate at just over 70 %
- WHO/Europe: No level of alcohol consumption is safe for our health (04.01.2023)