🐃 Gajal

Mithun, czyli gajal (Bos frontalis), to udomowiony gatunek bydła z górskich lasów wschodnich Himalajów, potomek dzikiego gaura. Hoduje się go w Indiach, Mjanmie, Bhutanie, Bangladeszu i chińskiej prowincji Junnan; na świecie jest około pół miliona sztuk, z czego 97,6 % w Indiach. Mithuny rzadko się doi, ale ich mleko jest bardzo tłuste.

Mithuna udomowiono ponad 8 000 lat temu na pograniczu Asamu i Mjanmy. Podobnie jak gaur ma 58 chromosomów, podczas gdy inne bydło — 60. W Indiach w 2019 roku naliczono 386 293 mithuny, głównie w stanach Arunachal Pradesh, Nagaland, Manipur i Mizoram. Zwierzęta pasą się półswobodnie w lesie i najlepiej czują się w 20–30 °C.

Dla około 24 ludów z czterech krajów mithun jest miarą bogactwa: płaci się nim cenę za pannę młodą, daje się go w prezencie, łagodzi się nim spory, a mięso podaje się podczas świąt. W Indiach działa osobny państwowy ośrodek badawczy, który zajmuje się wyłącznie mithunami.

Mithuny doi się tylko miejscami: w dystryktach West Kameng i Tawang (Arunachal Pradesh) oraz w części Mizoramu, a w Bhutanie — mieszańce mithuna z miejscowym bydłem. Krowa daje około 1–1,5 kg mleka na dobę; w badaniu 11 krów laktacja trwała około 340 dni. W takim mleku jest 7,7–10,3 % tłuszczu i 6,3–6,8 % białka — znacznie więcej niż w krowim.

Dlaczego to ważne dla ciebie. Mithun pokazuje, że bydło nie zawsze hoduje się dla mleka: ceni się go przede wszystkim jako miarę dostatku, a mleko jest lokalną rzadkością. FAO zalicza mithuna do mało rozpowszechnionych gatunków mlecznych; według jej tabel 100 g jego mleka ma średnio 8,9 g tłuszczu, 6,5 g białka i około 122 kcal.