🍷 Glögg

Glögg to korzenny napój z wina, a jego szwedzka nazwa pochodzi od glödgat vin, czyli wina podgrzanego. ³ Prawo UE chroni go pod trzema nazwami, Viiniglögi, Vinglögg i Karštas vynas, i ustala podstawy: wyłącznie wino czerwone lub białe, aromatyzowane głównie cynamonem i/lub goździkami, o mocy co najmniej 7 % obj. ¹

Skąd nazwa. Słownik Akademii Szwedzkiej objaśnia glögg jako skrót od glödgat vin lub glödgat brännvin, czyli podgrzanego wina albo podgrzanej wódki. Notuje to słowo od 1828 r., a w latach 1857–1874 także zapis glödg. Dawniej napojem było podgrzane wino, wódka lub koniak z cukrem i przyprawami, a glögg mógł też oznaczać jedną szklankę takiego napoju. ³

Czego wymaga prawo. Zgodnie z załącznikiem II, część B, pkt 9 rozporządzenia (UE) nr 251/2014 glögg jest aromatyzowanym napojem na bazie wina. Musi być uzyskany wyłącznie z wina czerwonego lub białego, aromatyzowany głównie cynamonem i/lub goździkami i mieć rzeczywistą zawartość alkoholu co najmniej 7 % obj. Jeśli powstał z wina białego, nazwa handlowa musi to wskazywać, na przykład słowem białe. ¹

Glögg i Glühwein. Niemiecki Glühwein w pkt 8 tej samej listy ma te same trzy warunki, ale jego definicja dodaje, że dodawanie wody jest zakazane, z wyjątkiem wody wnoszonej przez dozwolone substancje słodzące. Definicja glögg nie zawiera takiego zdania. Rozporządzenie zakazuje też przedstawiania napoju niespełniającego tych zasad ze słowami takimi jak typ, styl czy rodzaj obok chronionej nazwy. ¹

Mocna wersja. Osobny produkt, Väkevä viiniglögi lub Starkvinsglögg, to wino aromatyzowane: dodaje się do niego alkohol, a jego charakterystyczny smak pochodzi od goździków i/lub cynamonu. Wino aromatyzowane musi zawierać co najmniej 75 % produktów winiarskich i mieć od 14,5 % do mniej niż 22 % obj., natomiast aromatyzowany napój na bazie wina, jak zwykły glögg, wymaga co najmniej 50 % wina i od 4,5 % do mniej niż 14,5 % obj. ¹

Cukier i przyprawy. Rozporządzenie wymienia, czym wolno słodzić aromatyzowane produkty winiarskie: cukrem białym i innymi cukrami, dekstrozą, fruktozą, syropem glukozowym, moszczem winogronowym i moszczem zagęszczonym, cukrem palonym, miodem i syropem z chleba świętojańskiego. Aromat mogą dawać środki aromatyzujące oraz zioła aromatyczne, przyprawy i środki spożywcze nadające smak, które razem muszą nadać napojowi smak inny niż smak wina. ¹

Co musi być na etykiecie. Od 8 grudnia 2023 r. aromatyzowane produkty winiarskie sprzedawane w UE, w tym glögg, muszą mieć informację o wartości odżywczej i wykaz składników. Na samej butelce może być tylko wartość energetyczna z symbolem E, jeśli pełna deklaracja i skład są podane drogą elektroniczną wskazaną na etykiecie, bez śledzenia użytkowników i bez reklamy. ²

Ciepło nie usuwa alkoholu. Tabele kulinarne USDA pokazują, że alkohol wlany do gorącego płynu, który potem zdejmuje się z ognia, zachowuje około 85 %. Nawet po 15 minutach gotowania na małym ogniu zostaje około 40 %, po godzinie około 25 %, a po dwóch i pół godziny około 5 %. Krótko podgrzany glögg jest więc prawie tak mocny, jak podaje etykieta. ⁵

Dlaczego to ważne dla ciebie. Sprawdzaj na etykiecie nazwę prawną i moc: Starkvinsglögg ma 14,5 % obj. lub więcej, zwykły glögg mniej. ¹ Jeśli często robisz glögg w domu, szwedzka agencja żywności radzi dorosłym ograniczać cynamon kasja do około łyżeczki dziennie, a dzieciom do połowy, bo jego kumaryna może szkodzić wątrobie; cynamon cejloński zawiera jej znacznie mniej. ⁴ WHO podkreśla, że nie ma bezpiecznego poziomu spożycia alkoholu. ⁶