towardia Skąd biorą się rzeczy.
Polskipl

🧀 Mleko w proszku

Produkt mleczny 🏭 Produkt przemysłowy ✔ Sprawdzono: 11.2026 · źródeł: 9 Zaktualizowano: — Zaktualizowano FAQ i porównanie

Proszek z mleka, z którego usunięto wodę (nie więcej niż 5%): pełne zawiera 26–42% tłuszczu, odtłuszczone — do 1,5%.

Mleko w proszku otrzymuje się, usuwając z mleka wodę. Według standardu Codex CXS 207 i dyrektywy UE 2001/114 zawiera najwyżej 5 % wody 34. Standard rozróżnia śmietankę w proszku (od 42 % tłuszczu), mleko pełne (26–42 %), częściowo odtłuszczone (1,5–26 %) i odtłuszczone (do 1,5 %), a sucha masa beztłuszczowa musi mieć co najmniej 34 % białka 3.

Suszenie od razu się nie opłaca. Mleko najpierw zagęszcza się w próżni w 55–70 °C do 48–50 % suchej masy, bo wymaga to tylko 10–12 % energii suszenia rozpyłowego 8. Potem rozpyla się je w strumieniu powietrza o 150–300 °C. Woda paruje tak szybko, że kropla stygnie do około 50 °C 8. Suszenie walcowe rzadko stosuje się przy produktach mlecznych 8.

Proszki różnią się obróbką cieplną, od łagodnej, 70 °C przez 15 sekund, po silną, około 125 °C przez 3 minuty. Od niej zależy, ile białek serwatkowych ulega denaturacji i do jakiego produktu nadaje się proszek 9. Aby proszek szybciej się rozpuszczał, jego cząstki aglomeruje się, a niektóre rodzaje spryskuje lecytyną 89.

Według USDA 100 g proszku pełnego to 496 kcal, 26,3 g białka i 912 mg wapnia, a odtłuszczonego 362 kcal, 36,2 g białka i 1260 mg wapnia 12. Suszenie kosztuje witaminy: w badaniu cytowanym przez FAO suszenie rozpyłowe zabrało 93 % witaminy C, 60 % witaminy A, 40 % tokoferoli i 30 % ryboflawiny 5.

Proszek odtłuszczony w chłodzie i suchości wytrzymuje około trzech lat, a pełny znacznie krócej, bo tłuszcz jełczeje 5. Dlatego do handlu międzynarodowego trafia mniej niż 7 % światowego mleka, ale około połowy proszków pełnego i odtłuszczonego 6. Nowa Zelandia pozostaje głównym dostawcą proszku pełnego, a proszek trafia głównie do słodyczy, preparatów dla niemowląt i wypieków 6.

Mleko w proszku czy mleko płynne? Mleko w proszku to mleko bez wody, zostaje najwyżej 5 %, a robi się je z mleka, śmietanki lub mleka odtłuszczonego. Różnica tkwi w procesie: zagęszczanie próżniowe, potem rozpylanie w gorącym powietrzu, co kosztuje część witamin. Pełne ma 26–42 % tłuszczu, odtłuszczone do 1,5 %, stąd 496 wobec 362 kcal na 100 g. Nie jest to mleko modyfikowane dla niemowląt, choć oba są proszkami.

Na opakowaniu znajdziesz „mleko pełne w proszku”, „mleko częściowo odtłuszczone w proszku” albo „mleko odtłuszczone w proszku”; według przepisów UE muszą być podane tłuszcz i sposób rozpuszczania. Szukaj informacji, że nie jest przeznaczone dla niemowląt poniżej 12 miesięcy. Kupisz je w supermarkecie w dziale wypieków lub nabiału, w puszkach i workach. Wybieraj według tłuszczu: odtłuszczone ma do 1,5 %.

Dlaczego to ważne dla ciebie. W UE na opakowaniu muszą być zawartość tłuszczu i instrukcja rozpuszczania, trzymaj się jej 4. W przemyśle mleko odtwarza się w 40–50 °C i zostawia na około 20 minut, inaczej zostaje kredowy posmak lub osad 9. Trzymaj opakowanie szczelnie zamknięte w suchym, chłodnym miejscu. Mleko w proszku to nie preparat dla niemowląt: dyrektywa UE wymaga informacji, że nie jest przeznaczone dla dzieci poniżej 12 miesięcy, a NHS odradza podawanie go przed ukończeniem roku 47.

Fakty

SurowiecMleko, śmietanka lub mleko odtłuszczone 34
Podstawa prawnaCodex CXS 207: woda ≤ 5 %, białko w suchej masie beztłuszczowej ≥ 34 % 3; dyrektywa UE 2001/114 4
TemperaturaZagęszczanie w 55–70 °C; powietrze w suszarni 150–300 °C 8
Czas trwaniaOdtłuszczone, w chłodzie i suchości: około 3 lat 5
PrzeznaczenieSłodycze, preparaty dla niemowląt, wypieki 6

Skład na 100 g

Tłuszcz26.7 g
Białko26.3 g
Węglowodany38.4 g
Energia496 kcal
Wapń912 mg

Źródło: USDA FoodData Central: Milk, dry, whole, without added vitamin D

idzie na🥛mleko krowiepakuje się w🫙słoikdaje🔄suszenierobi się z🥛mlekorobi się z🍼mleko modyfikowanerobi się z🍫czekolada mlecznarobi się z🥛mleko odtłuszczonetrafia do🥐wypiekitermin📅termin przydatnoś…przechowuje🏪sklepzawiera🦴wapńzawiera🧪tłuszcz mlecznyzawiera🧪laktozatyp🏭przemysłowe produ…rodzaj🥫konserwy mlecznepodobny🥫mleko skondensowa…🧀towardia.com
Główne powiązania. Kliknij temat, aby go otworzyć.

Jak łączy się z mlekiem

🧀 Mleko w proszku → robi się z → 🥛 Mleko

Z jakiego mleka
🥛 Mleko krowie
W co się pakuje
🫙 Słoik
Jak się otrzymuje
🔄 Suszenie
Z czego się robi
🥛 Mleko, 🥛 Mleko odtłuszczone
Co się z niego robi
🍼 Mleko modyfikowane, 🍫 Czekolada mleczna
Gdzie się używa
🥐 Wypieki
Termin przydatności
📅 Termin przydatności
Gdzie się przechowuje lub sprzedaje
🏪 Sklep
Co zawiera
🦴 Wapń, 🧪 Tłuszcz mleczny, 🧪 Laktoza
Typ produktu
🏭 Przemysłowe produkty mleczne
Należy do
🥫 Konserwy mleczne
Podobne i różne
🥫 Mleko skondensowane

Najczęstsze pytania

Czy mleko w proszku jest zdrowe?

Zawiera to, co mleko: 100 g pełnego ma 496 kcal, 26,3 g białka i 912 mg wapnia, a odtłuszczonego 362 kcal, 36,2 g białka i 1260 mg wapnia. Przy suszeniu giną jednak niektóre witaminy.

Czy to prawda, że mleko w proszku to nie prawdziwe mleko?

Nie. Według dyrektywy UE powstaje wprost przez odebranie wody z mleka, śmietanki lub mleka odtłuszczonego. Podczas suszenia ubywa jednak witamin: w badaniu cytowanym przez FAO 93 % witaminy C.

Jak długo można przechowywać mleko w proszku?

Według FAO odtłuszczone wytrzymuje około trzech lat w chłodnym, suchym miejscu, pełne znacznie krócej, bo tłuszcz jełczeje. Otwarte opakowanie trzymaj szczelnie zamknięte.

Czym różni się mleko w proszku pełne od odtłuszczonego?

Tłuszczem: pełne ma 26–42 %, częściowo odtłuszczone 1,5–26 %, odtłuszczone do 1,5 %. Stąd 496 kcal wobec 362 kcal na 100 g.

Czy dziecku można dać mleko w proszku zamiast mleka modyfikowanego?

Nie. NHS wymienia je wśród rzeczy, których nie należy podawać dziecku poniżej roku, a dyrektywa UE wymaga informacji, że nie jest przeznaczone dla niemowląt poniżej 12 miesięcy.

Porównania

Przewodniki

Co przeczytać dalej

  • 🥛 Mleko krowie — Najpopularniejsze na świecie: uniwersalne, niedrogie, podstawa niemal wszystkich produktów mlecznych.
  • 🍫 Czekolada mleczna — Czekolada z produktów kakaowych, cukru i mleka lub produktów mlecznych.
  • 🧪 Tłuszcz mleczny — ~3,5% w mleku krowim.
  • 🥫 Mleko skondensowane — Konserwa mleczna: mleko częściowo odparowane z cukrem; według norm UE i USA — co najmniej 8 % tłuszczu i 28 % suchej masy mleka.
  • 🏭 Przemysłowe produkty mleczne — Produkty epoki przemysłowej (od XIX wieku): zagęszczanie, suszenie rozpyłowe, mieszanki dla niemowląt, przemysłowe lody i sery.

Podobne

🥫 Mleko skondensowane · 🍯 Dulce de leche · 🍯 Cajeta · 🍬 Khoa · 🍼 Mleko modyfikowane · 🏯 So

ℹ️ Produkty mleczne zawierają laktozę i białka mleka: przy nietolerancji laktozy lub alergii na białko mleka skonsultuj się z lekarzem.

Źródła

🕸 Pokaż na mapie powiązańWszystkie tematy