🌼 Wódka goryczkowa (gencjana)
Wódka goryczkowa (gencjanowa) to destylat ze sfermentowanych korzeni goryczki (kategoria UE 18): co najmniej 37,5 % obj., bez aromatów, niesłodka. Trzy chronione nazwy, m.in. Südtiroler Enzian.
Wódka goryczkowa (gencjanowa) to napój spirytusowy z destylatu goryczki, czyli sfermentowanych korzeni goryczki. Według rozporządzenia UE 2019/787 to kategoria 18: do destylatu można dodać alkohol etylowy pochodzenia rolniczego, moc musi wynosić co najmniej 37,5 % obj., a aromatyzowanie napoju jest zakazane.
Korzeń najpierw się fermentuje, a potem destyluje, więc aromat pochodzi z samej rośliny. Tym wódka goryczkowa różni się od bitterów (kategoria 30), w których goryczka pochodzi z aromatyzowanego alkoholu, oraz od likierów gencjanowych. Likier aromatyzowany wyłącznie goryczką lub podobną rośliną musi zawierać co najmniej 80 g/l cukru i może być aromatyzowany tylko substancjami i preparatami naturalnymi.
UE chroni w tej kategorii trzy nazwy geograficzne: Bayerischer Gebirgsenzian z Niemiec oraz Südtiroler Enzian (Genziana dell'Alto Adige) i Genziana trentina (Genziana del Trentino) z Włoch. Destylat korzenia goryczki wraz z destylatami jałowca i liścia laurowego wchodzi też w skład berenburga (kategoria 43, co najmniej 30 % obj.).
Goryczka żółta (Gentiana lutea) figuruje w załączniku V dyrektywy siedliskowej 92/43/EWG. Oznacza to, że jej pozyskiwanie z natury i wykorzystanie mogą podlegać środkom zarządzania. Surowiec do tego napoju to więc kwestia nie tylko tradycji, ale i ochrony przyrody.
Dlaczego to ważne dla Ciebie. Wódka goryczkowa to nie likier i nie bitter: nie jest słodka i nie zawiera aromatów; smak pochodzi wyłącznie z korzenia. Porównuj moc (od 37,5 %) i szukaj na etykiecie słów Enzian, Genziana lub gentiane. Oświadczenia zdrowotne o trawieniu na takich napojach są zakazane. WHO: nie ma bezpiecznego poziomu alkoholu.
Fakty
| Kategoria UE | 18 |
|---|---|
| Zawartość alkoholu (% obj.) | 37,5 % obj. |
| Surowiec | destylat z fermentowanych korzeni goryczki; można dodać alkohol etylowy pochodzenia rolniczego |
| Podstawa prawna | Rozp. (UE) 2019/787, zał. I; stosowane od 25.05.2021 |
| Kraj | Niemcy, Włochy (chronione nazwy) |
| Region | Bawaria, Tyrol Południowy (Górna Adyga), Trydent |
Jak łączy się z tematem „Napoje spirytusowe”
🌼 Wódka goryczkowa (gencjana) → podobny → 🍎 Brandy owocowe → rodzaj → 🥃 Mocne alkohole
Powiązania
- Następny krok
- 🍷 Fermentacja alkoholowa, 🍷 Drożdże
- Na co wpływa
- 🍷 Alkohol a zdrowie, 🍷 Jazda po alkoholu, 🍷 Uzależnienie od alkoholu
- Tradycje
- 🧑🤝🧑 Włosi
- Należy do
- 🌿 Bittery i napoje gorzkie
- Powiązane z
- 📍 South Tyrol, 📍 Trentino
- Podobne i różne
- 🍎 Brandy owocowe, 🥃 Brandy, 🍸 Likiery, 🍸 Polska Wódka, 🍸 Wódka smakowa, 🥃 Bayerischer Bärwurz, 🥃 Bayerischer Blutwurz, 🥃 Fernet
Najczęstsze pytania
Czy „wódka” w nazwie wódki goryczkowej oznacza zwykłą wódkę?
Nie. To destylat ze sfermentowanych korzeni gencjany, kategoria UE 18, bez aromatów, od 37,5 % obj.
Czym różni się od likieru z gencjany?
Likier jest słodki: przy aromacie wyłącznie z gencjany ma co najmniej 80 g/l cukru. Destylat jest wytrawny.
Jakie nazwy gencjany są chronione w UE?
Bayerischer Gebirgsenzian z Niemiec oraz Südtiroler Enzian i Genziana trentina z Włoch.
Czy można samemu zbierać korzenie?
Goryczka żółta jest w załączniku V dyrektywy siedliskowej; zbiór może być regulowany zależnie od kraju.
Czy leczy żołądek?
Nie. Prawo UE zakazuje deklaracji zdrowotnych na napojach powyżej 1,2 % obj.
Co przeczytać dalej
- 🍷 Alkohol a zdrowie — Alkohol w każdym napoju jest szkodliwy w dużych ilościach, a ryzyko rośnie wraz z ilością.
- 🍷 Fermentacja alkoholowa — Drożdże zjadają cukier w moszczu i wydzielają alkohol oraz dwutlenek węgla.
- 🧑🤝🧑 Włosi — Naród Włoch; kuchnia opiera się na winie, oliwie i serze, a w 2025 roku kraj wyprodukował 44,4 mln hektolitrów wina – najwięcej na świecie.
- 🍷 Drożdże — Mikroskopijne grzyby zamieniające cukier w alkohol i gaz.
- 🥃 Brandy — Brandy (po polsku także winiak) to mocny alkohol z destylatu winnego, leżakowany w dębie. W UE napój o nazwie „brandy” ma co najmniej 36 % obj. i od pół roku do roku w dębie.
Podobne
🥃 Mistrà · 🥃 Okowita owocowa · 🍸 Ukraińska horyłka · 🥃 Kirschwasser (kirsz) · 🥃 Baijiu o aromacie Dong (Dongxiang) · 🥃 Horincă
⚠️ Napoje spirytusowe zawierają alkohol i są przeznaczone tylko dla dorosłych. Alkohol szkodzi zdrowiu. Nie pić w ciąży ani przed prowadzeniem pojazdu; skład i możliwe alergeny sprawdzać na etykiecie.
Co obejmuje
Źródła
- Regulation (EU) 2019/787 on spirit drinks (OJ L 130, 17.5.2019), Annex I
- Regulation (EC) No 110/2008, Annex III: geographical indications of spirit drinks (consolidated at 31.01.2020)
- Council Directive 92/43/EEC (Habitats Directive), Annex V
- Regulation (EC) No 1924/2006 on nutrition and health claims, Art. 4(3)
- WHO Europe: No level of alcohol consumption is safe for our health (4 Jan 2023)
