🥃 Kirschwasser (kirsz)
Kirsch (kirschwasser) to przezroczysty destylat ze sfermentowanych czereśni: w UE co najmniej 37,5 % obj., bez barwników i z cukrem do 18 g/l; szwajcarski Zuger Kirsch od 40 % obj.
Kirschwasser, czyli kirsz, to przezroczysty destylat owocowy otrzymywany przez fermentację i destylację czereśni (Prunus avium): to alkohol z czereśni, a nie likier ani nalewka. W UE „kirsch” to odrębna nazwa prawna w kategorii 9 rozporządzenia 2019/787, a „Kirschwasser” powstaje według reguły „wasser”. Moc wynosi co najmniej 37,5 % obj., a dodany alkohol, aromaty i barwniki są zabronione.
Czereśnie fermentuje się z pestkami lub bez i destyluje; każda destylacja odbywa się poniżej 86 % obj., przy co najmniej 200 g substancji lotnych na hektolitr czystego alkoholu. Metanolu wolno do 1000 g/hl, a kwasu pruskiego, który pochodzi z pestek, do 7 g/hl. Cukru nie może być więcej niż 18 g/l.
Najsurowsze zasady ma szwajcarska nazwa chroniona Zuger Kirsch / Rigi Kirsch, zarejestrowana 2 maja 2013 roku. Uprawa owoców, fermentacja, destylacja i butelkowanie muszą odbywać się w kantonie Zug oraz w częściach kantonów Schwyz i Lucerna. Specyfikacja wymienia 63 odmiany czereśni i wiśni, a inne odmiany regionu mogą stanowić do 10 %. Zacier przygotowuje się najpóźniej 48 godzin po zbiorze, destyluje wyłącznie w alembikach i sprzedaje z mocą co najmniej 40 % obj. Typowy migdałowy odcień specyfikacja tłumaczy drobnymi lokalnymi odmianami z dużym udziałem pestek.
Siedem kirschów jest chronionych w rejestrze UE od 12 czerwca 1989 roku: Schwarzwälder i Fränkisches Kirschwasser (Niemcy), Kirsch d'Alsace i Kirsch de Fougerolles (Francja), Südtiroler Kirsch, Kirsch Friulano i Kirsch Trentino (Włochy).
Dlaczego to ważne. Kirsz nie jest likierem: zawiera do 18 g/l cukru, a rozporządzenie ustala minimum 70 g/l dla likieru wiśniowego na bazie kirscha. Przezroczystość to norma, bo kirschu nie wolno barwić. Pochodzenie gwarantuje wyłącznie nazwa chroniona. WHO: nie ma bezpiecznej dawki alkoholu.
Fakty
| Kategoria UE | 9 — destylat owocowy; prawna nazwa „kirsch” lub „Kirschwasser” |
|---|---|
| Zawartość alkoholu (% obj.) | od 37,5 % vol. (UE); od 40 % vol. — Zuger Kirsch / Rigi Kirsch |
| Surowiec | sfermentowane czereśnie (Prunus avium); w Zuger Kirsch 63 lokalne odmiany czereśni i wiśni |
| Metoda destylacji | każda destylacja poniżej 86 % vol.; Zuger Kirsch — tylko aparaty kotłowe |
| Podstawa prawna | Rozp. (UE) 2019/787, kat. 9; Pflichtenheft Zuger Kirsch / Rigi Kirsch (BLW, 02.05.2013) |
Jak łączy się z tematem „Napoje spirytusowe”
🥃 Kirschwasser (kirsz) → rodzaj → 🍎 Brandy owocowe → rodzaj → 🥃 Mocne alkohole
Powiązania
- Następny krok
- 🍷 Fermentacja alkoholowa, 🍷 Drożdże
- Poprzedni krok
- 🥃 Wiśnia i czereśnia (Cherry)
- W co się pakuje
- 🍷 Etykieta wina
- Na co wpływa
- 🍷 Alkohol a zdrowie, 🍷 Jazda po alkoholu
- Należy do
- 🍎 Brandy owocowe, 🥃 Okowita owocowa
- Powiązane z
- 📍 Alsace, 📍 South Tyrol, 📍 Trentino, 🗺️ Wino szwajcarskie, 🗺️ Wino niemieckie
- Podobne i różne
- 🍸 Likiery, 🥃 Śliwowica, 🥃 Palinka, 🥃 Gruszkówka Williams (Poire Williams), 🥃 Maraschino, 🥃 Marc d'Alsace Gewurztraminer, 🥃 Pálinka czereśniowa z Nagykőrű (Nagykörűi cseresznyepálinka), 🥃 Pálinka wiśniowa z Újfehértó (Újfehértói meggypálinka), 🥃 Aprikot trentino, 🥃 Framboise
Najczęstsze pytania
Czym kirsz różni się od wiśniówki i wiśniaka?
Kirsz to bezbarwny destylat z fermentowanych czereśni, a wiśniówka bywa słodką nalewką.
Skąd w kirszu smak migdałów?
Z pestek: specyfikacja szwajcarskiego Zuger Kirsch tłumaczy go drobnymi lokalnymi odmianami o dużym udziale pestek.
Czy kirsz to likier wiśniowy?
Nie. Likier wiśniowy na bazie kirszu jest wyraźnie słodszy, a sam kirsz jest wytrawny.
Ile nazw kirszu jest w UE chronionych?
Siedem: dwie niemieckie, dwie francuskie i trzy włoskie.
Jak podawać kirsz?
Czysty, w małym kieliszku i schłodzony.
Co przeczytać dalej
- 🍷 Alkohol a zdrowie — Alkohol w każdym napoju jest szkodliwy w dużych ilościach, a ryzyko rośnie wraz z ilością.
- 🍷 Fermentacja alkoholowa — Drożdże zjadają cukier w moszczu i wydzielają alkohol oraz dwutlenek węgla.
- 🗺️ Wino niemieckie — Wina i winiarstwo kraju: regiony, odmiany winogron i apelacje.
- 🍷 Etykieta wina — Naklejka na butelce: kto wyprodukował, skąd, rocznik i moc.
- 🍷 Drożdże — Mikroskopijne grzyby zamieniające cukier w alkohol i gaz.
Podobne
🥃 Mirabelle (okowita z mirabelek) · 🥃 Okowita owocowa · 🥃 Gruszkówka Williams (Poire Williams) · 🍓 Geist · 🥃 Framboise · 🥃 Horincă
⚠️ Napoje spirytusowe zawierają alkohol i są przeznaczone tylko dla dorosłych. Alkohol szkodzi zdrowiu. Nie pić w ciąży ani przed prowadzeniem pojazdu; skład i możliwe alergeny sprawdzać na etykiecie.
Co obejmuje
Źródła
- Regulation (EU) 2019/787 on spirit drinks (OJ L 130, 17.5.2019), Annex I
- BLW (Swiss Federal Office for Agriculture): Pflichtenheft «Zuger Kirsch / Rigi Kirsch», GUB/AOP, Verfügung vom 2. Mai 2013
- BLW: Register der Ursprungsbezeichnungen und geografischen Angaben (AOP/IGP)
- eAmbrosia (EU register of geographical indications): Schwarzwälder Kirschwasser, PGI-DE-01947 (EUGI00000014085)
- eAmbrosia — EU register of geographical indications, public API (spirit drinks; data of 20.10.2026)
- WHO/Europe: No level of alcohol consumption is safe for our health (04.01.2023)
