🥃 Akwawit
Akwawit (aquavit) to skandynawski napój spirytusowy aromatyzowany destylatem kminku lub kopru: w UE od 37,5 % obj., olejki eteryczne zakazane. Svensk Aquavit i Norsk Akevitt to nazwy chronione.
Akwawit (aquavit, akvavit) to napój spirytusowy aromatyzowany nasionami kminku, nasionami kopru lub obiema roślinami. W UE to kategoria 24 rozporządzenia (UE) 2019/787: produkuje się go z alkoholu etylowego pochodzenia rolniczego aromatyzowanego destylatem roślin lub przypraw, a minimalna moc wynosi 37,5 % obj.
Smak musi pochodzić przeważnie z destylatów kminku (Carum carvi) lub kopru (Anethum graveolens). Dodatkowo wolno stosować naturalne substancje aromatyczne i preparaty aromatyczne, ale olejki eteryczne są zakazane. Substancje gorzkie nie mogą wyraźnie dominować, a ekstrakt suchy wynosi najwyżej 1,5 g na 100 ml.
Tym akwawit różni się od napoju spirytusowego o smaku kminku, czyli kümmla (kategoria 23): tam wystarcza przeważający smak kminku i moc od 30 % obj., a aromaty można dodawać swobodniej. Brytyjska wersja przepisów UE opisuje akwawit tymi samymi wymaganiami.
W rejestrze UE są dwa krajowe oznaczenia geograficzne: „Svensk Aquavit” (Szwecja, od 1994 roku) i „Norsk Akevitt” (Norwegia, od 2020 roku). Norweski akwawit powstaje ze spirytusu ziemniaczanego, co najmniej w 95 % norweskiego, i musi dojrzewać w drewnianych beczkach: od 6 miesięcy w beczkach poniżej 1000 l lub od 12 miesięcy w większych.
Dlaczego to ważne. Oznaczenie „akvavit” lub „aquavit” gwarantuje smak z destylatu kminku lub kopru, a nie z dodanych olejków. W ogólnej kategorii UE dojrzewanie nie jest obowiązkowe, więc akwawit bywa bezbarwny albo bursztynowy. Moc wynosi od 37,5 % obj. WHO: nie ma bezpiecznej dawki alkoholu.
Fakty
| Kategoria UE | 24 (rozp. (UE) 2019/787, zał. I) 1 |
|---|---|
| Zawartość alkoholu (% obj.) | od 37,5 % obj. 1 |
| Surowiec | alkohol rol., nasiona kminku (Carum carvi) i/lub kopru (Anethum graveolens) 1 |
| Metoda destylacji | smak z destylatów kminku lub kopru; olejki eteryczne zakazane 1 |
| Podstawa prawna | rozp. (UE) 2019/787, zał. I, kat. 24 1 |
Jak łączy się z tematem „Napoje spirytusowe”
🥃 Akwawit → rodzaj → 🌱 Kminek i akwawit → rodzaj → 🥃 Mocne alkohole
Powiązania
- Poprzedni krok
- 🍷 Dębowa beczka
- Z czego się robi
- 🥃 Caraway, 🍷 Drożdże
- Jak się otrzymuje
- 🍷 Fermentacja alkoholowa
- Na co wpływa
- 🍷 Alkohol a zdrowie, 🍷 Jazda po alkoholu
- Tradycje
- 🧑🤝🧑 Norwegowie, 🧑🤝🧑 Szwedzi
- Należy do
- 🌱 Kminek i akwawit
- Podobne i różne
- 🍸 Gin, 🥃 Anis, 🥃 Wódka z trawą żubrową, 🥃 Aqua vitae, 🥃 Berliner Kümmel, 🥃 Kümmel, 🥃 Hamburger Kümmel, 🥃 Punsch (szwedzki ponczu), 🌿 Bittery i napoje gorzkie
Najczęstsze pytania
Czym akwawit różni się od kminkówki lub kminkowego likieru?
Napój kminkowy z kategorii 23 wymaga co najmniej 30% obj. i przeważającego smaku kminku; akwawit ma smak z destylatu kminku lub kopru i od 37,5% obj.
Czy akwawit to rodzaj wódki?
Nie. To skandynawski napój aromatyzowany kminkiem lub koprem, z kategorią UE 24.
Jakie nazwy chronione ma akwawit?
Szwedzki Svensk Aquavit od 1994 i norweski Norsk Akevitt od 2020.
Czy akwawit zawsze leżakuje w beczce?
W ogólnej kategorii nie; norweski wymaga drewna, od sześciu miesięcy w beczkach poniżej tysiąca litrów.
Ile procent alkoholu ma akwawit?
Co najmniej 37,5% obj.; norweski od 37,5 do 60% obj.
Co przeczytać dalej
- 🥃 Caraway — Roślina z rodziny selerowatych (Carum carvi); jej suszone owoce nadają aromat napojom kminkowym (Kümmel) i akwawitowi, kategorie UE 23 i 24.
- 🍷 Fermentacja alkoholowa — Drożdże zjadają cukier w moszczu i wydzielają alkohol oraz dwutlenek węgla.
- 🍷 Alkohol a zdrowie — Alkohol w każdym napoju jest szkodliwy w dużych ilościach, a ryzyko rośnie wraz z ilością.
- 🍷 Dębowa beczka — Drewniane naczynie z dębowych klepek, w którym wino dojrzewa, nabiera nowych aromatów i powoli „oddycha”.
- 🍷 Drożdże — Mikroskopijne grzyby zamieniające cukier w alkohol i gaz.
Podobne
🥃 Kümmel · 🥃 Whiskey kukurydziana · 🥃 Amerykańska whisky single malt · 🌼 Wódka goryczkowa (gencjana) · 🥃 Borovička · 🥃 Grogue
⚠️ Napoje spirytusowe zawierają alkohol i są przeznaczone tylko dla dorosłych. Alkohol szkodzi zdrowiu. Nie pić w ciąży ani przed prowadzeniem pojazdu; skład i możliwe alergeny sprawdzać na etykiecie.
Co obejmuje
Źródła
- Regulation (EU) 2019/787 on spirit drinks (OJ L 130, 17.5.2019), Annex I, category 24 (Akvavit or aquavit) and category 23 (Caraway-flavoured spirit drink)
- Regulation (EC) No 110/2008, Annex II as retained in Great Britain (legislation.gov.uk)
- eAmbrosia — EU register of geographical indications (spirit drinks): Svensk Aquavit (PGI-SE-01927, 29.08.1994) and Norsk Akevitt (PGI-NO-02239, 06.02.2020)
- Commission Implementing Regulation (EU) 2020/156 registering «Norsk Akevitt»/«Norwegian Aquavit» (text via legislation.gov.uk)
- WHO/Europe: No level of alcohol consumption is safe for our health (04.01.2023)
