🧂 Sery solankowe
Miękkie i półtwarde sery bez skórki, które dojrzewają i są przechowywane w solance: feta, bułgarskie sirene, telemea, Ezine.
Sery solankowe to miękkie i półtwarde sery bez prawdziwej skórki, które dojrzewają i są przechowywane w solance aż do sprzedaży 1. Codex wymaga co najmniej 40 % tłuszczu w suchej masie, a suchej masy od 40 % w miękkich i od 52 % w półtwardych. Zioła i przyprawy są dozwolone, jeśli należą do charakteru sera 1.
Mleko bywa różne. Bułgarskie białe sirene powstaje z mleka krowiego, owczego, koziego, bawolego lub mieszanego 6, feta z owczego lub mieszanki z kozim 3, a turecki Ezine Peyniri z mieszanki: owczego 35–45 %, koziego co najmniej 40 %, krowiego najwyżej 25 % 7.
Feta pokazuje, jak dokładne są reguły: najwyżej 30 % mleka koziego, z Macedonii, Tracji, Tesalii, Grecji Środkowej, Peloponezu i Lesbos. Ser trafia do drewnianych lub metalowych naczyń z 7-procentową solanką, spędza 15 dni w 18 °C, potem w 2–4 °C, łącznie co najmniej 2 miesiące 3.
Nazwa „Feta” jest chroniona w UE od 2002 roku 3. W 2022 roku Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że Dania naruszyła prawo UE, bo nie powstrzymała swoich producentów przed używaniem tej nazwy dla sera spoza specyfikacji 5.
Są też inne chronione nazwy. Bułgarskie sirene dojrzewa co najmniej 45 dni na mleku krowim lub kozim i 60 na owczym, bawolim lub mieszanym 6. Ezine Peyniri dojrzewa od 8 miesięcy 7. Telemea de Ibănești jest świeża po 24 godzinach, a dojrzała od 20 dni 8.
Nie wszystko podobne do fety jest takie samo. Halloumi dojrzewa nie w klasycznej solance, lecz w solonej serwatce co najmniej 40 dni 4. Sulguni to ser pasta filata z Gruzji 9. Słowacka bryndza to owczy ser do smarowania, a nie solankowy 10.
Ser solankowy czy bryndza? Oba białe i słone, ale to nie to samo. Słowacka bryndza to smarowny ser owczy, a nie ser solankowy. Prawdziwe sery solankowe, jak feta, sirene czy telemea, dojrzewają i leżą w solance do sprzedaży. Feta ma ścisłe zasady: mleko owcze lub mieszanka z najwyżej 30% koziego, z wyznaczonych regionów Grecji, solanka 7% i co najmniej 2 miesiące dojrzewania. Halloumi dojrzewa zaś w osolonej serwatce, nie w klasycznej solance, co najmniej 40 dni.
Szukaj na opakowaniu napisu „w solance” i właściwej nazwy sera: feta, sirene, telemea. Feta ma unijny znak ChNP, a sirene i Telemea de Ibănești też są chronione; sprawdź więc pełną nazwę i rodzaj mleka w składzie. Ser sprzedaje się w solance, w bloku lub kubku, w chłodni supermarketów, w delikatesach i sklepach ze śródziemnomorską żywnością. Halloumi to osobny ser, przechowywany w osolonej serwatce.
Dlaczego to ważne dla ciebie. Takie sery bywają bardzo słone: dojrzewające halloumi może mieć do 6 % soli 4. Biały ser „w stylu fety” może być smaczny, ale w UE nie wolno nazywać go Feta 35. Sprawdzaj skład, rodzaj mleka i oznaczenie ChNP lub ChOG.
Fakty
| Surowiec | Mleko owcze, kozie, krowie lub bawole zależnie od sera 367 |
|---|---|
| Podstawa prawna | Codex CXS 208-1999 1; ChNP: Feta, Bulgarsko byalo salamureno sirene, Ezine Peyniri 367 |
| Minimalny okres dojrzewania | Feta 2 miesiące 3; sirene 45–60 dni 6; Ezine 8 miesięcy 7 |
| Temperatura | Feta: 15 dni w 18 °C, potem 2–4 °C 3 |
Jak łączy się z tematem „Ser”
🧂 Sery solankowe → rodzaj → 🧀 Ser
Powiązania
- Z czego się robi
- 🥛 Mleko owcze, 🥛 Mleko kozie, 🥛 Mleko krowie, 🥛 Mleko bawole
- Jak się otrzymuje
- 🔄 Dojrzewanie sera, 🔄 Ścinanie mleka
- Co zawiera
- 🧂 Solanka, 🧂 Sól
- Tradycje
- 🧑🤝🧑 Grecy, 🧑🤝🧑 Cypryjczycy, 🧑🤝🧑 Bułgarzy, 🧑🤝🧑 Rumuni
- Należy do
- 🧀 Ser
- Podobne i różne
- 🧶 Sery typu pasta filata
Najczęstsze pytania
Czy bryndza to ser z solanki?
Nie: słowacka bryndza to smarowny ser owczy, a nie ser dojrzewający w solance.
Czy każdy biały ser w solance może być fetą?
Nie. W UE „Feta” to chroniona nazwa greckiego sera z mleka owczego lub z dodatkiem koziego do 30 %.
Jak długo dojrzewają sery w solance?
Telemea de Ibănești od 20 dni, bułgarskie sirene od 45 lub 60 dni, feta od 2 miesięcy, Ezine Peyniri od 8 miesięcy.
Z jakiego mleka jest Ezine Peyniri?
Z mieszanki: 35–45 % owczego, co najmniej 40 % koziego i najwyżej 25 % krowiego.
Dlaczego halloumi można grillować?
Ser podgrzewa się w gorącej serwatce, więc jego białka są odporne na ciepło.
Co przeczytać dalej
- 🧑🤝🧑 Grecy — Naród Grecji na południu Bałkanów i na wyspach Morza Śródziemnego; oliwki uprawia się tu od ponad 4000 lat, w kuchni — oliwa, feta i greckie wina.
- 🔄 Dojrzewanie sera — Dojrzewanie sera od tygodni do lat.
- 🧂 Sól — Dodaje się ją do sera i masła.
- 🧶 Sery typu pasta filata — Sery typu pasta filata: skrzep się podgrzewa, ugniata i rozciąga — mozzarella, burrata, provolone, caciocavallo, sulguni, kasseri.
- 🥛 Mleko bawole — Gęste i tłuste: mozzarella, ghee, słodycze Azji Południowej. Drugie na świecie pod względem ilości.
Podobne
🇬🇷 Sery greckie · 🧶 Sery typu pasta filata · 🐄 Sery według rodzaju mleka · 🇵🇹 Sery portugalskie · 🇵🇱 Sery polskie · 🇪🇸 Sery hiszpańskie
Co obejmuje
Wszystkie (37) →
Wyniki: 37 z 37
A
D
Źródła
- Codex Alimentarius, CXS 208-1999 Group Standard for Cheeses in Brine
- Codex Alimentarius, CXS 283-1978 General Standard for Cheese
- eAmbrosia: Feta (PDO), application summary
- Single document «Halloumi / Hellim», OJ C 246, 28.7.2015
- Court of Justice of the EU, judgment C-159/20 Commission v Denmark («Feta»), 14.7.2022
- Міністерство землеробства Болгарії — єдиний документ (PDF, bg)
- Single document — OJ C 287/2023, p. 22
- Single document 'Telemea de Ibănești' - OJ C 6, 10.1.2015, p. 6
- Sakpatenti / UK–Georgia agreement — Sulguni (GI No. 10) product specification
- Official Journal C 232/2007: Slovenská bryndza (PGI), publication of the application with product specification
