📍 Friuli-Wenecja Julijska
Północny wschód Włoch między Alpami a Adriatykiem: 30 574 ha winnic, strefy Collio, Isonzo, Grave i Carso.
Friuli-Wenecja Julijska to region na północnym wschodzie Włoch (7 856 km²) między Alpami, Słowenią i Adriatykiem. Ma 30 574 ha winnic (2025), prawie 80 % z nich dla win o chronionym pochodzeniu. Jest regionalna DOC «Friuli» (od 2020 roku), znane strefy jak Collio, Colli Orientali, Isonzo, Grave i Carso oraz kilka DOCG.
Góry zajmują 42,5 % powierzchni, wzgórza 19,3 %, a równina i wybrzeże 38,2 %. Wzgórza z fliszowych margli i piaskowców ciągną się wzdłuż granicy ze Słowenią, centralna równina ma ubogie, przepuszczalne gleby, a na wschodzie wieje zimna bora. Opady sięgają 1 000–1 200 mm na wybrzeżu i 2 500–3 000 mm w przedgórzu Alp.
Regionalna DOC «Friuli» została zarejestrowana w UE rozporządzeniem 2020/1680 z 06.11.2020: wina jednoszczepowe zawierają co najmniej 85 % szczepu, a plon jest ograniczony do 14 t/ha. Collio obejmuje około 1 500 ha na wysokości 60–270 m i jest chronione w UE od 18.09.1973. DOCG Ramandolo to 100 % verduzzo friulano przy plonie do 8 t/ha; Colli Orientali del Friuli Picolit wymaga co najmniej 85 % picolit i do 4 t/ha; Rosazzo co najmniej 50 % friulano.
Dlaczego to ważne dla ciebie. «Wino pomarańczowe» to tu tylko styl, a nie kategoria DOC: szukaj na etykiecie strefy i szczepu, na przykład ribolla gialla czy refosco. Nazwa Picolit przy DOCG nie gwarantuje 100 % szczepu.
Fakty
| Kraj | Włochy |
|---|---|
| Region | 7 856 km², góry 42,5 %, równina 38,2 % |
| Rejestracja | DOC Friuli: rozp. (UE) 2020/1680, 06.11.2020 |
| Odmiany | friulano, ribolla gialla, verduzzo friulano, refosco dal peduncolo rosso |
| Przeznaczenie | 30 574 ha winnic, 79 % pod DOP (2025) |
Jak łączy się z tematem „Wino”
📍 Friuli-Wenecja Julijska ← rośnie w ← 🍇 Pinot Gris → rodzaj → 🍇 Odmiany winogron → rodzaj → 🍷 Wino
Powiązania
- Należy do
- 🗺️ Wino włoskie
- Apelacje
- 📜 Friuli Annia, 📜 Friuli Aquileia, 📜 Friuli Isonzo, 📜 Friuli Latisana, 📜 Venezia Giulia, 📜 Friuli, 📜 Ramandolo, 📜 Colli Orientali del Friuli Picolit, 📜 Rosazzo, 📜 Lison
- Wina produkowane tutaj
- 🍷 Prosecco, 🍷 Wino pomarańczowe
- Winogrona
- 🍇 Pinot Gris, 🍇 Sauvignon Vert, 🍇 Picolit, 🍇 Terrano, 🍇 Soreli, 🍇 Pinot Iskra, 🍇 Piculit Neri, 🍇 Ribolla Gialla, 🍇 Refosco, 🍇 Sauvignon Blanc, 🍇 Verduzzo Friulano, 🍇 Schioppettino
- Powiązane z
- 🥃 Gruszkówka Williams (Poire Williams), 🥃 Grappa z Friuli, 🥃 Nonino, 🥃 Kirsch Friulano, 🥃 Sliwovitz del Friuli-Venezia Giulia, 🥃 Williams friulano
- Nazwy pochodzenia
- 📜 Tergeste (oliwa)
Najczęstsze pytania
Gdzie leży Friuli-Wenecja Julijska?
Na północnym wschodzie Włoch, przy Austrii i Słowenii; na południu jest Adriatyk, na zachodzie Wenecja Euganejska.
Ile winnic ma Friuli-Wenecja Julijska?
Według ISTAT w 2025 roku było 30 574 ha, z czego 24 154 ha dla win DOP i 4 892 ha dla IGP.
Jakie są tu DOCG?
Ramandolo, Colli Orientali del Friuli Picolit, Rosazzo i Lison, którego strefa sięga także prowincji Pordenone.
Czy to prawda, że Picolit robi się ze 100 % picolit?
Nie. Specyfikacja DOCG wymaga co najmniej 85 % picolit i nie więcej niż 4 t/ha.
Czy to prawda, że wino pomarańczowe to oficjalna kategoria Friuli?
Nie. Przepisy DOC «Friuli» nie przewidują takiego typu: to styl wybierany przez niektórych producentów.
Co przeczytać dalej
- 🍷 Prosecco — Włoskie wino DOC z glery z dziewięciu prowincji: co najmniej 85 % glery, maksymalnie 126 hl/ha, około 660 mln butelek rocznie.
- 📜 Friuli Aquileia — DOC dla win odmianowych i z kupażu z równiny wokół Akwilei w prowincji Udine we Friuli.
- 🍇 Sauvignon Blanc — Biała odmiana z Francji o jasnym, świeżym aromacie; uprawiana niemal w każdym kraju winiarskim.
- 🥃 Gruszkówka Williams (Poire Williams) — Poire Williams to klarowny destylat ze sfermentowanych gruszek odmiany Williams: w UE od 37,5 % obj., metanolu do 1350 g/hl; nazwa „Williams” tylko dla 100 % gruszek tej odmiany.
- 🥃 Williams friulano — Przezroczysty destylat z gruszek Williams włoskiego pochodzenia, destylowany we Friuli-Wenecji Julijskiej. Chroniona nazwa UE, min. 40 % obj., cukier do 20 g/l.
Podobne
📍 Trentino-Górna Adyga · 📍 Liguria · 📍 Lombardia · 📍 Sardynia
Co obejmuje
Źródła
- MASAF — дисциплінари DOC «Friuli», Collio, Ramandolo, Picolit, Rosazzo, Lison та ін.
- eAmbrosia — реєстр географічних зазначень ЄС: Friuli (PDO)
- ISTAT — Superfici e produzione: виноградники за областями (2025)
- Регламент (ЄС) 2020/1680 про DOC «Friuli» (OJ L 379, 13.11.2020)
