🍸 Bitter (napój spirytusowy o gorzkim smaku)
Bitter to napój spirytusowy o przeważająco gorzkim smaku: aromatyzowany alkohol lub destylat od 15 % obj. (kategoria UE 30). Rheinberger Kräuter (Underberg) to najbardziej znana chroniona nazwa; wiele bitterów to prawnie likiery.
Bitter, czyli napój spirytusowy o gorzkim smaku, to napój spirytusowy o przeważająco gorzkim smaku, wytwarzany przez aromatyzowanie alkoholu etylowego lub destylatu pochodzenia rolniczego substancjami lub preparatami aromatyzującymi. W UE to kategoria 30, z minimalną mocą 15 % obj. Jej najbardziej znana chroniona nazwa to Rheinberger Kräuter z Niemiec. 12
Co mówi prawo. Napój z tej kategorii można sprzedawać po prostu jako „bitter”, z innym słowem lub bez. To samo słowo może pojawić się także na likierach o gorzkim smaku, choć likier to osobna kategoria z co najmniej 100 g cukru na litr, a dla likierów aromatyzowanych wyłącznie goryczką, podobną rośliną lub piołunem 80 g. „Bitter” na butelce nie mówi więc, czy napój jest słodki. 1
Jak się go robi. Prawo opisuje aromatyzowanie ogólnie jako dodawanie aromatów lub aromatyzujących środków spożywczych przez dodanie, nalewanie, macerację, fermentację alkoholową lub destylację w ich obecności; w bitterze alkohol aromatyzuje się substancjami lub preparatami aromatyzującymi. 1 Underberg na przykład podaje, że jego zioła pochodzą z 43 krajów i są delikatnie ekstrahowane przy 44 % alkoholu. 6
Chronione nazwy. Do tej kategorii należą trzy oznaczenia geograficzne: Rheinberger Kräuter z Niemiec, Trejos devynerios z Litwy i Slovenska travarica ze Słowenii. Każde ma własną specyfikację określającą, gdzie i jak jest produkowane. 2
Rheinberger Kräuter i Underberg. Według firmy Hubert Underberg założył swoją firmę w Rheinbergu 17 czerwca 1846 roku i zaczął wytwarzać ziołowy bitter pod hasłem „Semper idem”, zawsze taki sam. W 1851 roku złożył opis prezentacji swojego produktu w sądzie handlowym w Krefeld; w 1949 roku jego wnuk Emil wprowadził porcjową butelkę 20 ml, jedyny rozmiar, w jakim jest sprzedawany. Od 2008 roku Underberg używa chronionego oznaczenia geograficznego Rheinberger Kräuter. 6
To nie wódka goryczkowa. Wódka goryczkowa to inna kategoria: napój spirytusowy z destylatu sfermentowanych korzeni goryczki, z alkoholem etylowym pochodzenia rolniczego lub bez, co najmniej 37,5 % obj., i nie wolno jej aromatyzować. Berenburg to kolejny sąsiad: maceryzowane owoce lub rośliny z destylatami korzenia goryczki, jałowca i laurusa, od jasno- do ciemnobrązowego, co najmniej 30 % obj. i najwyżej 20 g/l cukru. 1
Gorzkie likiery. Wiele „bitterów” w sklepie to prawnie likiery. Unijna lista oznaczeń geograficznych likierów obejmuje Steinfelder Magenbitter i Mariazeller Magenlikör z Austrii, Karlovarská Hořká z Czech, Hrvatski pelinkovac z Chorwacji, Pelinkovec ze Słowenii i Bayerischer Kräuterlikör z Niemiec. 2 Jako likiery muszą zawierać co najmniej 80–100 g cukru na litr. 1
Wina i akwawit. Wermut i gorzkie wino aromatyzowane to nie napoje spirytusowe, lecz wina aromatyzowane według rozporządzenia (UE) nr 251/2014; w winie gorzkim po nazwie podaje się główną gorzką substancję aromatyzującą. 3 Akwawit to przypadek odwrotny: tam substancje gorzkie nie mogą wyraźnie dominować w smaku, a ekstrakt suchy nie może przekraczać 1,5 g na 100 ml. 1
Dlaczego to ważne dla Ciebie. Prawo wyznacza tylko minimum 15 % obj., więc bittery bardzo się różnią: Underberg ma na przykład 44 % obj.; sprawdź wartość na etykiecie. 16 „Ziołowy” nie znaczy „zdrowy”: prawo UE zakazuje oświadczeń zdrowotnych na napojach zawierających ponad 1,2 % alkoholu. 4 WHO podkreśla, że nie ma bezpiecznego poziomu spożycia alkoholu. 5
Fakty
| Kategoria UE | 30 (rozp. (UE) 2019/787, zał. I) 1 |
|---|---|
| Zawartość alkoholu (% obj.) | co najmniej 15 % obj.; Underberg 44 % obj. 16 |
| Surowiec | alkohol etylowy lub destylat pochodzenia rolniczego, substancje i preparaty aromatyczne 1 |
| Smak | przeważnie gorzki 1 |
| Podstawa prawna | rozp. (UE) 2019/787, zał. I, kat. 30 1 |
| Kraj | chronione nazwy z Niemiec, Litwy i Słowenii 2 |
| Region | Rheinberg (Rheinberger Kräuter), Niemcy 26 |
Jak łączy się z tematem „Napoje spirytusowe”
🍸 Bitter (napój spirytusowy o gorzkim smaku) → podobny → 🌿 Napoje anyżowe → rodzaj → 🥃 Mocne alkohole
Powiązania
- Następny krok
- 🍷 Fermentacja alkoholowa
- Poprzedni krok
- 🥃 Drzewo chinowe, 🥃 Perkolacja (Percolation)
- Z czego się robi
- 🍷 Etanol
- Na co wpływa
- 🍷 Alkohol a zdrowie, 🍷 Jazda po alkoholu, 🍷 Uzależnienie od alkoholu
- Obrazy i powiedzenia
- 🥃 Aperitif
- Należy do
- 🌿 Bittery i napoje gorzkie
- Podobne i różne
- 🍷 Wermut, 🍷 Gorzkie wino aromatyzowane, 🍸 Likiery, 🌱 Kminek i akwawit, 🌿 Napoje anyżowe, 🥃 Aperol, 🥃 Jägermeister, 🥃 Campari, 🥃 Becherovka, 🥃 Bénédictine
i jeszcze 26
🥃 Cynar, 🥃 Malört, 🥃 Peychaud's Bitters, 🥃 House of Angostura, 🥃 Becherovka Cordial, 🥃 Becherovka Lemond, 🥃 Becherovka Original, 🥃 Becherovka Unfiltered, 🥃 Bénédictine D.O.M., 🥃 Cynar 70 Proof, 🥃 Cynar Artichoke Liqueur, 🥃 Centerbe, 🥃 Amaro, 🥃 Bittery koktajlowe, 🥃 Ettaler Klosterlikör, 🥃 Hrvatski pelinkovac, 🥃 Magenbitter, 🥃 Mariazeller Magenlikör, 🥃 Kalhanivka, 🥃 Khrinovukha, 🥃 Likier ziołowy (Kräuterlikör), 🥃 Palo de Mallorca, 🥃 Pelinkovac, 🥃 Rabarbaro, 🥃 Trauktinė Dainava, 🥃 Trauktinė
Najczęstsze pytania
Czy każdy gorzki napój to bitter?
Nie. Słowo „bitter” bywa też na gorzkich likierach, więc nazwa nie mówi, czy napój jest słodki. [1]
Czym bitter różni się od wódki goryczkowej?
Wódka z gencjany to niearomatyzowany destylat korzeni, a bitter to aromatyzowany alkohol. [1]
Jakie gorzkie likiery z Czech i Chorwacji mają chronione nazwy?
Karlovarská Hořká z Czech oraz Hrvatski pelinkovac z Chorwacji. [2]
Które bittery mają chronione nazwy?
Trejos devynerios z Litwy i Slovenska travarica ze Słowenii, obok niemieckiego Rheinberger Kräuter. [2]
Czy bitter pomaga na trawienie?
Takich deklaracji zdrowotnych nie wolno stosować przy napojach powyżej 1,2 % alkoholu. [4]
Co przeczytać dalej
- 🍷 Alkohol a zdrowie — Alkohol w każdym napoju jest szkodliwy w dużych ilościach, a ryzyko rośnie wraz z ilością.
- 🍷 Etanol — Alkohol powstający podczas fermentacji, który powoduje upojenie.
- 🥃 Jägermeister — Jägermeister to niemiecki likier ziołowy z Wolfenbüttel: 56 ziół, kwiatów, korzeni i owoców maceruje się w alkoholu, a baza dojrzewa około roku w dębowych beczkach. Klasyk ma 35 % obj.
- 🌿 Napoje anyżowe — Napoje anyżowe mają główny smak z anyżu, badianu lub kopru włoskiego, od 15 % obj. Pastis, ouzo i sambuca to osobne kategorie UE; moc do 74 %, cukru od zera do 350 g/l.
- 🍷 Wermut — Wermut to wino aromatyzowane, którego charakterystyczny smak pochodzi od roślin z rodzaju Artemisia (piołun) z innymi ziołami i przyprawami.
Podobne
🥃 Amaro · 🥃 Magenbitter · 🥃 Bittery koktajlowe · 🥃 Rabarbaro · 🥃 Likier ziołowy (Kräuterlikör) · 🥃 Pelinkovac
⚠️ Napoje spirytusowe zawierają alkohol i są przeznaczone tylko dla dorosłych. Alkohol szkodzi zdrowiu. Nie pić w ciąży ani przed prowadzeniem pojazdu; skład i możliwe alergeny sprawdzać na etykiecie.
Co obejmuje
Źródła
- Regulation (EU) 2019/787 on spirit drinks (OJ L 130, 17.5.2019), Annex I
- Regulation (EC) No 110/2008, Annex III: geographical indications of spirit drinks (consolidated at 31.01.2020)
- Regulation (EU) No 251/2014 on aromatised wine products, Annex II (vermouth, bitter aromatised wine)
- Regulation (EC) No 1924/2006 on nutrition and health claims, Art. 4(3)
- WHO Europe: No level of alcohol consumption is safe for our health (4 Jan 2023)
- Underberg: Geschichte (1846 Hubert Underberg, Rheinberg; Semper idem; 1949 Portionsflasche 20 ml; Kräuter aus 43 Ländern, 44 % vol; geografische Angabe «Rheinberger Kräuter» seit 2008)
