🧫 Kultura starterowa
Kultura bakterii mlekowych, która zakwasza mleko.
Kultura starterowa to kultura bakterii kwasu mlekowego dodawana do mleka, aby je sfermentować. Według podręcznika FAO dla małych gospodarstw mlecznych bakterie przekształcają cukier mleczny (laktozę) w kwas mlekowy, więc mleko kwaśnieje. Norma Codex dla fermentowanych napojów mlecznych opisuje mleko fermentowane jako produkt otrzymany przez fermentację mleka z udziałem odpowiednich drobnoustrojów, która obniża pH z krzepnięciem lub bez niego.
Różne produkty używają różnych starterów. Codex wymienia jogurt (kultury symbiotyczne Streptococcus thermophilus i Lactobacillus delbrueckii subsp. bulgaricus), kefir (kulturę przygotowaną z ziaren kefirowych, z bakteriami i drożdżami) oraz kumys (Lactobacillus delbrueckii subsp. bulgaricus i drożdże Kluyveromyces marxianus). Drobnoustroje startera muszą być żywe, aktywne i liczne w produkcie do daty minimalnej trwałości; minimum według Codex to łącznie 10^7 jednostek tworzących kolonie w gramie, chyba że produkt jest po fermentacji poddany obróbce cieplnej.
Mleko surowe zawiera mieszaninę drobnoustrojów, które same je zakwaszają, więc fermentacji nie da się kontrolować. Pasteryzacja zabija większość z nich, a starter dodany do mleka pasteryzowanego daje kontrolę nad kwaśnieniem. FAO odróżnia kultury mezofilne, które najlepiej rosną w około 30 °C (nadają się do masła), i termofilne, które najlepiej rosną w około 43 °C (nadają się do jogurtu i miękkiego sera). Startery występują w formie płynnej, głęboko mrożonej lub liofilizowanego proszku. Nową partię można zacząć od części poprzedniej kultury, około 0,5 % (5 ml na litr mleka), ale długo przechowywana kultura macierzysta słabnie.
Jak łączy się z mlekiem
🧫 Kultura starterowa ← robi się z ← 🧀 Zsiadłe mleko → robi się z → 🥛 Mleko
Jak łączy się z tematem „Ser”
🧫 Kultura starterowa → potrzebny do → 🧀 Cheddar → rodzaj → 🧀 Ser
Powiązania
- Do czego potrzebny
- 🔄 Fermentacja mlekowa, 🥣 Fermentowane produkty mleczne, 🧀 Cheddar, 🧀 Sery półtwarde, 🥛 Sery świeże, 🧀 Pecorino Toscano, 🧀 Pecorino Sardo, 🧀 Pecorino Romano, 🧀 Butterkäse, 🧀 Edam
i jeszcze 48
🧀 Ementaler, 🧀 Gruyère, 🧀 Harzer, 🧀 Ser Minas, 🧀 Provolone, 🧀 Scamorza, 🧶 Sery typu pasta filata, 🧀 Ser tylżycki, 🧀 Tête de Moine, 🧀 Wensleydale, 🇫🇷 Sery francuskie, 🧀 Altenburger Ziegenkäse, 🇩🇪 Sery niemieckie, Philadelphia Whipped Original Cream Cheese Spread, 🪨 Sery twarde, 🔵 Sery z niebieską pleśnią, 🧀 Bonchester cheese, ⚪ Sery miękkie z białą pleśnią, 🧀 Buxton blue, 🇪🇸 Sery hiszpańskie, 🧀 Casatella Trevigiana, 🧀 Chaource, 🧀 Danablu, 🧀 Fontina, 🧀 Formaggella del Luinese, 🧀 Fourme d'Ambert, 🧀 Gorgonzola, 🧀 Grana Padano, 🧀 Idiazabal, 🧀 Istarski ovčji sir, 🧀 Kasseri, 🇬🇷 Sery greckie, 🧀 Ladotyri Mytilinis, 🧀 Xygalo Siteias, 🧀 Tsalafouti, 🧀 Livanjski sir, 🧀 Mont d'Or, 🧀 Montasio, 🧀 Taleggio, 🧀 Quartirolo Lombardo, 🧀 Toma Piemontese, 🧀 Raschera, 🧀 Piave (ser), 🧀 Ossolano, 🧀 Neufchâtel, 🧀 Provolone Valpadana, 🧀 Pélardon, 🧀 Queijo S. Jorge - Co jest potrzebne
- 🧫 Bakterie kwasu mlekowego
- Co się z niego robi
- 🥣 Viili, 🧀 Warieniec, 🧀 Zsiadłe mleko
- Należy do
- 🏭 Przetwórstwo mleka w mleczarni, 🔄 Jak powstaje ser
- Wino i mleko
- 🍷 Fermentacja, 🍷 Drożdże hodowlane
Najczęstsze pytania
Czy starter mleczarski zawsze składa się tylko z bakterii?
Nie. Startery do kefiru i kumysu zawierają też drożdże, a startery do jogurtu to bakterie: Streptococcus thermophilus i Lactobacillus delbrueckii subsp. bulgaricus (norma Codex 243-2003).
Po co dodawać starter zamiast pozwolić, by mleko zakwasiło się samo?
Mleko surowe zawiera mieszaninę drobnoustrojów, które same je zakwaszają, i fermentacji nie da się kontrolować. Starter w mleku pasteryzowanym daje kontrolę nad kwaśnieniem (FAO).
Przepisy
Przewodniki
Historia
Co przeczytać dalej
- 🔄 Fermentacja mlekowa — Bakterie kwasu mlekowego zamieniają laktozę w kwas, mleko gęstnieje.
- 🧫 Bakterie kwasu mlekowego — Bakterie przekształcające cukry, w tym laktozę, w kwas mlekowy.
- 🥣 Fermentowane produkty mleczne — Produkty, w których bakterie kwasu mlekowego (czasem też drożdże) fermentują laktozę: kefir, jogurt, kumys, twaróg.
- 🧀 Cheddar — Twardy dojrzewający ser z mleka krowiego z Somerset; słowo jest wolne, ale West Country Farmhouse Cheddar i Orkney Scottish Island Cheddar są chronione.
- 🥣 Viili — Fińskie ciągnące się zsiadłe mleko: ukwasza się je w około 20 °C przez 16–24 godziny; polisacharyd viilian daje „długą” konsystencję, a grzyb Geotrichum candidum — aksamitną skórkę.
Podobne
🧫 Podpuszczka · 🧂 Sól · 🧫 Bakterie kwasu mlekowego · 🍬 Cukier
Źródła
- Codex Alimentarius: Standard for Fermented Milks, CXS 243-2003
- FAO: Small-Scale Dairy Farming Manual, chapter on starter cultures
