🌍 Ameryka Łacińska
Region od Meksyku po południe Ameryki Południowej: około 9 % światowego mleka, dulce de leche i świeże sery, wina Argentyny i Chile, oliwki.
Ameryka Łacińska — region od Meksyku po południe Ameryki Południowej, w którym mówi się głównie po hiszpańsku i portugalsku. Ameryka Łacińska to część kontynentu amerykańskiego od Meksyku po Ziemię Ognistą, w której mówi się głównie po hiszpańsku i portugalsku: Meksyk, Ameryka Środkowa, wyspy Morza Karaibskiego i Ameryka Południowa. Przed przybyciem Europejczyków nie było tu bydła mlecznego: krowy i kozy przywieźli Hiszpanie i Portugalczycy ponad pięćset lat temu. Od tego czasu mleko stało się codzienną częścią kuchni — od meksykańskich serów po argentyńskie słodycze.
Według FAOSTAT w 2023 roku kraje regionu wyprodukowały około 89 mln t mleka — mniej więcej 9 % światowej produkcji. Brazylia z 36,3 mln t jest piąta na świecie, po Indiach, USA, Pakistanie i Chinach; dalej plasują się Meksyk (13,9 mln t), Argentyna (11,7) i Kolumbia (7,3). Niemal całe mleko jest krowie; koziego jest około 0,66 mln t, najwięcej w Wenezueli i Meksyku.
Najsłynniejszym mlecznym przysmakiem jest mleko odparowane z cukrem. FAO podaje, że na południu kontynentu przygotowuje się je od dawna, prawdopodobnie według hiszpańskiego przepisu: w Argentynie to dulce de leche, w Brazylii — doce de leite, w Chile — manjar. Cukru dodaje się około 20 % masy mleka, a brązową barwę nadaje reakcja Maillarda; w Meksyku podobną cajetę gotuje się z mleka koziego. Popularne są też świeże białe sery — queso fresco i ciągnący się ser oaxaca.
Region słynie również z wina i oliwek. Według OIV w 2024 roku Argentyna wyprodukowała 10,9 mln hl wina — najwięcej na półkuli południowej, a Chile — 9,3 mln hl; winnice zajmują odpowiednio 200 i 166 tys. ha. Oliwki uprawia się w Argentynie, Peru i Chile: 342, 178 i 138 tys. t w 2023 roku (FAOSTAT).
Jak łączy się z mlekiem
🌍 Ameryka Łacińska ← doi się w ← 🐄 Krowa → daje → 🥛 Mleko
Powiązania
- Produkty tradycyjne
- 🍯 Dulce de leche, 🍯 Cajeta, 🥫 Mleko skondensowane
- Tradycje
- 🧀 Queso fresco, 🧶 Ser oaxaca, 🍇 Malbec, 🍇 Carménère, 🫒 Oliwa z oliwek, 🥃 Caipirinha, 🧀 Ser Minas
- Ludy
- 🧑🤝🧑 Meksykanie, 🧑🤝🧑 Argentyńczycy, 🧑🤝🧑 Urugwajczycy
- Zwierzęta mleczne
- 🐄 Krowa, 🐐 Koza
- Należy do
- 🌍 Regiony świata
- Powiązane z
- 🥃 Pisco (Peru), 🥃 Pisco (Chile), 🥃 Rum kubański (Cuba), 🥃 Kahlúa, 🥃 Malibu, 🥃 Havana Club, 🥃 Patrón, 🥃 Ron Zacapa, 🥃 Malibu Original, 🥃 Buchanan's
i jeszcze 26
🥃 Olmeca, 🥃 Herradura, 🥃 Barceló, 🥃 Mamajuana, 🥃 Dos Hombres, 🥃 1800 Tequila, 🥃 Diplomático, 🥃 Xtabentún, 🥃 Singani, 🥃 Caña, 🥃 Bacanora, 🥃 Barbados Rum, 🥃 Cachaça de Paraty, 🥃 Cashew apple, 🥃 Charanda, 🥃 Cuba Libre, 🥃 Drzewo chinowe, 🥃 Clairin, 🥃 Likier kawowy, 🥃 Daiquiri, 🥃 Guaro, 🥃 Hemingway Special, 🥃 Jalisco, 🥃 Rhum de la Guyane, 🥃 Ron de Guatemala, 🥃 Ron de Venezuela - Odmiany oliwek
- 🫒 Arauco
Najczęstsze pytania
Ile mleka produkuje Ameryka Łacińska?
Według FAOSTAT w 2023 roku — około 89 mln t, mniej więcej 9 % światowej produkcji. Największym producentem jest Brazylia: 36,3 mln t, piąte miejsce na świecie.
Czy to prawda, że dulce de leche wymyślono w Argentynie?
Nie ma na to dowodów. FAO podaje, że produkt ten prawdopodobnie przybył z Hiszpanii i od stuleci przygotowuje się go na południu kontynentu — w Argentynie, Urugwaju, Chile i Brazylii.
Jak nazywa się dulce de leche w różnych krajach?
W Brazylii — doce de leite, w Chile — manjar; w Meksyku podobny produkt z mleka koziego nazywa się cajeta.
Kiedy w Ameryce Łacińskiej pojawiły się krowy i kozy?
Przywieźli je Hiszpanie i Portugalczycy w XVI wieku; kozy hoduje się w Meksyku od ponad 500 lat.
Które kraje regionu słyną z wina i oliwek?
Argentyna i Chile to duzi producenci wina (10,9 i 9,3 mln hl w 2024 roku, OIV). Oliwki uprawia się przede wszystkim w Argentynie, Peru i Chile.
Co przeczytać dalej
- 🧑🤝🧑 Meksykanie — Mieszkańcy Meksyku; ser oaxaca to najlepiej sprzedający się ser kraju, z mleka koziego robi się cajetę; w 2023 roku mleka było ponad 13 mld litrów.
- 🫒 Arauco — Argentyńska odmiana z La Rioja o dużych owocach na oliwki stołowe; do końca lat 90. główna odmiana stołowa kraju.
- 🥫 Mleko skondensowane — Konserwa mleczna: mleko częściowo odparowane z cukrem; według norm UE i USA — co najmniej 8 % tłuszczu i 28 % suchej masy mleka.
- 🫒 Oliwa z oliwek — Olej tłoczony z owoców oliwki europejskiej.
- 🍇 Malbec — Czerwony szczep z południowo-zachodniej Francji, gdzie nazywa się côt; główny szczep Argentyny — 40 000 ha, 17,8 % winnic (2015).
Podobne
🌍 Afryka Wschodnia · 🌍 Bałkany · 🌍 Anatolia i Bliski Wschód · 🌍 Azja Wschodnia · 🌍 Ameryka Północna · 🌍 Europa Południowa
Co obejmuje
- Ludy
- Produkty tradycyjne
- Zwierzęta mleczne
Źródła
- FAOSTAT. Crops and livestock products (QCL): milk and olives, 2023
- FAO. The technology of traditional milk products in developing countries (1990), ch. 7–8 (kulfi, khoa, dulce de leche)
- OIV. State of the World Vine and Wine Sector in 2024 (April 2025)
- Isolation and Characterization of Melanoidins from Dulce de Leche, A Confectionary Dairy Product. Molecules, 2019
- Properties of Oaxaca Cheese Elaborated with Ultrasound-Treated Raw Milk. Foods, 2022
- A Brief Update on the Challenges and Prospects for Goat Production in Mexico. Animals, 2022
