🫒 Odmiany oliwek
Inne nazwy: Odmiany oliwki europejskiej, Odmiany drzewa oliwnego
Odmiany oliwne i stołowe z różnych krajów: skąd pochodzą i do czego służą.
Odmiany oliwek to uprawne formy oliwki europejskiej, rozmnażane klonalnie przez sadzonki lub szczepienie: praktycznie każde drzewo w gaju jest kopią swojej odmiany. Jedne uprawia się na oliwę, inne na oliwki stołowe, a niektóre nadają się do obu celów.
Pierwszy światowy katalog odmian Międzynarodowa Rada Oliwek (IOC) wydała w 2000 roku: 139 odmian z 23 krajów. Jego metoda opisu stała się podstawą wytycznych UPOV, według których rejestruje się nowe odmiany. Sieć banków genów IOC, utworzona w 1994 roku, łączy 26 kolekcji i ponad 1800 odmian. Wzorcowym bankiem jest Światowy Bank Germoplazmy Oliwki w Kordobie, gdzie jedna ocena podatności na antraknozę objęła 308 odmian z 21 krajów.
Internetowy katalog IOC opisuje główne odmiany handlowe; w październiku 2026 roku zawierał 60 odmian z 20 krajów, najwięcej z Hiszpanii (8), Włoch (7) i Grecji (5). Nazwy często się mylą, dlatego katalog prowadzi indeks synonimów, a odmianę potwierdza się morfologią i markerami DNA.
Główne odmiany stołowe to Gordal Sevillana, Manzanilla de Sevilla i Hojiblanca w Hiszpanii, Gemlik i Memecik w Turcji, Konservolia i Kalamon w Grecji oraz Aggezi Shami i Toffahi w Egipcie.
Do superintensywnych sadów szpalerowych nadaje się tylko 4–6 z ponad 600 odmian światowego banku genów. Najpopularniejsze z nich to Arbequina, Arbosana i Koroneiki. Wśród innych odmian tego działu są Picual, Coratina, Frantoio, Leccino i Chemlali.
Jak łączy się z tematem „Oliwki”
🫒 Odmiany oliwek → rodzaj → 🫒 Oliwki
Powiązania
- Należy do
- 🫒 Oliwki
Najczęstsze pytania
Czy to prawda, że zielone i czarne oliwki to różne odmiany?
Nie. To ten sam owoc w różnym stopniu dojrzałości; norma IOC odróżnia oliwki zielone, zmieniające barwę i czarne.
Ile odmian nadaje się do gajów żywopłotowych?
Tylko 4–6 spośród ponad 600 w światowym banku genów.
Jak długo drzewko z nasienia nie owocuje?
Jego faza młodociana trwa 4–9 lat, dlatego odmiany rozmnaża się klonalnie.
Co obejmuje sieć banków genów IOC?
Utworzona w 1994 roku, łączy 26 kolekcji z ponad 1 800 odmianami.
Podobne
🫒 Oliwa z oliwek · 🧪 Skład oliwek i oliwy a zdrowie · 🏛️ Oliwka w kulturze i historii · 🌳 Oliwka, gaje i słynne drzewa · 🏭 Zbiór oliwek i tłocznia · 📜 Chronione nazwy oliwy i oliwek
Co obejmuje
- 🫒 Koroneiki
- 🫒 Frantoio
- 🫒 Picual
- 🫒 Arbequina
- 🫒 Nocellara del Belice
- 🫒 Konservolia
- 🫒 Manzanilla de Sevilla
- 🫒 Cornicabra
Wszystkie (50) →
Wyniki: 50 z 50
Źródła
- IOC, World Catalogue of Olive Varieties — 2.1 Cultivated Biodiversity in the Olive Grove (L. Rallo, L. Sikaoui)
- IOC, World Catalogue of Olive Varieties — 1.3 Varieties table
- Moral J. et al. Variability in Susceptibility to Anthracnose in the World Collection of Olive Cultivars of Cordoba. Front. Plant Sci. 2017, 8:1892
- Frontiers in Plant Science 2024, 15:1416548 — four olive planting systems
